İçsel Nesne
İnternal Object
Tanım
Bireyin zihninde içselleştirilmiş bir 'varlık' olarak deneyimlenen, genellikle anne veya birincil bakım veren gibi önemli bir figürün zihinsel imgesi veya temsilidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Kronik olarak eleştirel bir babayla büyümüş bir danışan, yetişkinliğinde iş yerinde hatasız bir rapor sunduğunda bile sürekli hata yapacağını fısıldayan ve performansını sabote eden zihinsel bir otorite figürüyle (içsel nesne) yaşar. Terapi sürecinde, dışarıdaki patronun tepkisinden ziyade, danışanın içindeki bu cezalandırıcı içsel nesneyle olan mücadelesi çalışılır.
Derin Analiz
Nesne ilişkileri kuramının temel yapı taşını oluşturur. Melanie Klein ve devamındaki Winnicott gibi teorisyenler, insan psişesinin boş bir levha olmadığını, erken dönem bebek-bakım veren etkileşimlerinin zihinde dinamik, canlı yapılar (içsel nesneler) olarak, yapılandırıldığını öne sürer. Bu içsel nesneler (iyi meme, kötü meme, cezalandırıcı ebeveyn vb.) sadece birer anı değil, bireyin bilinçdışı fantezilerinde birbiriyle ve benlikle etkileşime giren, duygulanım yüklü aktif aktörlerdir. Bu nesneler arasındaki içsel ilişkilerin doğası, kişinin daha sonraki dış dünya ilişkilerini, kişilerarası dinamiklerini, savunma mekanizmalarını ve olası psikopatolojik semptomlarını doğrudan belirler.
Etimoloji
Latince 'internus' (içeride bulunan) ve 'obiectum' (önüne konulan, karşıda duran) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Psikanalitik literatürde ilk kez Melanie Klein tarafından dışsal gerçekliğin zihinsel temsiline atfedilerek terimleşmiştir.
Karıştırmayın
Dışsal nesne (external object) ile karıştırılır; dışsal nesne gerçek kişiyken, içsel nesne o kişinin zihindeki öznel ve fantazmatik temsilidir. Ayrıca bilişsel psikolojideki 'şema' kavramına benzetilse de, psikanalitik içsel nesne doğası gereği yoğun afektif, dürtüsel ve libidinal/agresif yükler barındırır.