İfade Edilmiş Duygu
Expressed Emotion (EE)
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Şizofreni tanısı ile taburcu edilen 28 yaşındaki bir bireyin ailesiyle eve dönmesi sonrasında, babasının hastanın en ufak bir ev işini aksatmasında sürekli 'Tembelsin, hiçbir zaman düzelmeyeceksin' şeklinde eleştiriler yöneltmesi ve annesinin ise bireyin her adımını kontrol ederek nefes almasını bile engellemesi yüksek ifade edilmiş duygu (High EE) tablosunu oluşturur. Bu aile ortamı, hastanın altı ay içinde psikotik atak geçirerek yeniden hastaneye yatma olasılığını katbekat artırır.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikiyatride aile dinamiklerinin psikopatoloji üzerindeki etkisini inceleyen en kritik yapıtaşlarından biridir. George W. Brown ve meslektaşları tarafından 1970'lerde geliştirilen bu kavram, özellikle şizofreni, duygu durum ve anksiyete bozukluklarında nüks oranlarının öngörülmesinde temel bir prognostik gösterge olarak kabul edilir. Yüksek düzeyde ifade edilmiş duygu (High EE); eleştiri (hastanın davranışlarını kişiselleştirme), düşmanlık (hastanın kişiliğinin bütününe yönelik reddedici tutum) ve duygusal aşırı katılım (aşırı korumacılık, kendine acıma ve müdahaleci davranışlar) alt boyutlarıyla ölçülür. Nörobiyolojik ve stres-diatez modelleri çerçevesinde, yüksek EE ortamının hastanın hipotalamik-pitüiter-adrenal (HPA) eksenini sürekli aktive ederek kronik bir stres yükü yarattığı ve remisyon süreçlerini sekteye uğrattığı ampirik olarak gösterilmiştir.
Etimoloji
Karıştırmayın
Genel aile çatışması veya günlük ev içi tartışmalarla karıştırılır; ancak ifade edilmiş duygu geçici bir kavga durumu değil, hastanın klinik seyrini doğrudan etkileyen sistematik, kronik ve yapılandırılmış bir aile tutumudur.
Keşfetmeye Devam Edin
Nüks Oranı
Nüks Oranı
Relapse Rate
Tedaviyle iyileşme veya remisyon gösteren bireylerin belirli bir zaman diliminde aynı bozukluk belirtilerini yeniden yaşaması durumunun istatistiksel sıklığı.
İncele
Aile Terapisi
Aile Terapisi
Family Therapy
Bireysel semptomları izole etmek yerine, hane halkı içindeki ilişkisel dinamikleri, iletişim kalıplarını ve sistemik etkileşimleri dönüştürmeyi amaçlayan bir psikoterapi dalıdır.
İncele