Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İşlevsel Durum

Functional Status

Tanım

Bir bireyin günlük yaşam aktivitelerini ve araçsal günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak sürdürebilme kapasitesinin derecesidir.

Örnek Vaka / Uygulama

74 yaşındaki bir danışanın hafif bilişsel bozukluk tanısı aldıktan sonra kendi başına yemek yapamaması, randevularını organize edememesi ancak temel öz bakım becerilerini koruyabilmesi, araçsal işlevsel durumunda bir düşüş yaşandığını ancak temel işlevselliğin korunduğunu gösterir.

Derin Analiz

İşlevsel durum, klinik psikoloji, geriatri ve rehabilitasyon bilimlerinde bireyin fiziksel, psikolojik ve sosyal yetkinliğini somutlaştıran kritik bir değerlendirme parametresidir. Temel Günlük Yaşam Aktiviteleri (GYA - banyo yapma, giyinme, beslenme) ile Araçsal Günlük Yaşam Aktiviteleri (AGYA - ilaç yönetimi, finansal işlemler, yemek hazırlama) ekseninde ölçülür. Bu metrik, sadece patolojinin varlığını değil, o patolojinin bireyin özerkliğini ve yaşam kalitesini ne düzeyde kısıtladığını saptayarak prognoz tayininde ve müdahale planlamasında temel bir gösterge görevi görür.

Etimoloji

Latince 'functio' [yerine getirme, icra etme] (fungi fiilinden türetilmiştir) ve 'status' [durum, duruş, hal] kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.

Karıştırmayın

Semptom şiddeti (bireyin deneyimlediği patolojik belirtilerin yoğunluğu) ve yaşam kalitesi (bireyin öznel iyilik hali algısı); işlevsel durum ise bu belirtilerin somut davranışsal çıktılara ve bağımsızlık düzeyine doğrudan yansımasıdır.