Kan Basıncı
Blood Pressure
Tanım
Dolaşım sistemindeki kanın arter duvarlarına uyguladığı hidrodinamik kuvvet; kardiyovasküler dinamiklerin temel göstergesidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir psikiyatri polikliniğinde panik atak geçiren bir hastanın değerlendirilmesi sırasında, sempatik aşırı uyarılma, hastanın kan basıncında ani bir yükselmeye (150/95 mmHg) neden olmuş ve bu durum somatik anksiyete belirtilerini tetiklemiştir.
Derin Analiz
Kan basıncı, kalbin pompalama gücü (kardiyak debi) ile periferik damar direncinden oluşan kompleks bir fizyolojik parametredir. Kardiyovasküler regülasyon, sempatik ve parasempatik sinir sistemlerinin otonom kontrolü, baroreseptör refleksler ve renin-anjiyotensin-aldosteron sistemi gibi karmaşık nöroendokrin mekanizmalarla yönetilir. Psikofizyolojide, akut stres yanıtlarının, anksiyetenin ve duygusal uyarılmışlığın somatik bir göstergesi olarak sıklıkla incelenir. Kronik yüksekliği (hipertansiyon) nörovasküler patolojiler ve bilişsel gerileme için majör bir risk faktörüdür.
Etimoloji
Eski İngilizce 'blōd' (kan) ve Fransızca 'pression' (basınç, sıkıştırma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Hipertansiyon (kronik yüksek kan basıncı durumu ile tekil bir ölçümün karıştırılması) ve nabız basıncı (sistolik ve diastolik basınçlar arasındaki fark).