Karşı-hazırlıklı Öğrenme
Contraprepared Learning
Tanım
Organizmanın evrimsel ve genetik donanımı nedeniyle, pekiştireçlerle ilişkilendirmeyi veya öğrenmeyi biyolojik olarak en çok zor gerçekleştirdiği ya da hiç gerçekleştiremediği durum.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir güvercine, gagalama davranışının ardından ceza olarak yiyecek verilmesi öğretilmeye çalışıldığında, hayvanın beslenme ve arama döngüsü bu cezai uyaranla kolayca bilişsel bir bağ kuramaz; çünkü güvercinin evrimsel kodları gagalamayı yiyecekle eşleştirmeye programlıdır, cezayla karşı-hazırlıklılık halindedir.
Derin Analiz
Evrimsel psikoloji ve davranışçılık kesişiminde yer alan hazırlıklılık kuramı (preparedness theory), öğrenme süreçlerinin eşpotansisillik ilkesine uymadığını, aksine filogenetik tarihe bağlı olarak kanalize edildiğini savunur. Martin Seligman tarafından literatüre kazandırılan bu perspektife göre organizmalar, türlerinin hayatta kalma mücadelesine bağlı olarak 'hazırlıklı' (prepared), 'kayıtsız' (unprepared) veya 'karşı-hazırlıklı' (contraprepared) olmak üzere üç dereceli bir öğrenme eğrisine sahiptir. Karşı-hazırlıklı öğrenme, uyumsal açıdan mantıksız olan eşleşmelerin (örneğin, güvenli bir uyaranın aniden ölümcül bir tehlike olarak kodlanması veya bazı doğuştan gelen motor kalıpların ketlenmesi) öğrenilmesini son derece güçleştirir. Nörobiyolojik düzeyde bu durum, limbik sistem ile prefrontal korteks arasındaki evrimsel devrelerin doğuştan gelen ketleme mekanizmalarıyla doğrudan ilişkilidir.
Etimoloji
Latince 'contra' (karşı, zıt) öneki ile İngilizce 'prepared' (hazırlıklı) sıfatının ve 'learning' (öğrenme) kelimesinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Fonksiyonların Lokalizasyonu
Fonksiyonların Lokalizasyonu
Localization Of Function
Serebral korteksteki belirli anatomik bölgelerin, belirli bilişsel ve davranışsal süreçlerde uzmanlaşmış olduğu nörobiyolojik ilke.
İncele
Sirkanyum Ritim
Sirkanyum Ritim
Circannual Rhythm
Davranışta, büyümede veya diğer fizyolojik değişkenlerde yaklaşık bir yıllık periyotlarla kendini tekrarlayan biyolojik ritim.
İncele
Somatik İşlev
Somatik İşlev
Somatic Function
Somatik sinir sisteminin aracılık ettiği her türlü duyu alımı ve istemli ya da refleksif kas kasılması süreci.
İncele
Soliter Traktus Nukleusu
Soliter Traktus Nukleusu
NST
Beyin sapında yer alan ve viseral duyusal bilgilerin [tat, kardiyovasküler, solunumsal ve gastrointestinal sistemden gelen] beyne ilk giriş kapısı olan ana Nöral merkezdir.
İncele