Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Keşfederek Öğrenme

Discovery Learning

Tanım

Bireyin pasif bir alıcı olmaktan ziyade, problem çözme, hipotez kurma ve bizzat deneyimleme süreçleri yoluyla bilgiyi kendi yapılandırmasını sağlayan bilişsel öğrenme yaklaşımı.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir fen bilgisi öğretmeninin öğrencilere fotosentezin tanımını doğrudan vermek yerine, onlara bitkileri farklı ışık renkleri ve su miktarlarıyla karanlık ve aydınlık ortamlarda yetiştirmeleri için düzenekler vermesi, öğrencilerin deney sonuçlarını gözlemleyerek bitkinin besin üretim mekanizmasını kendi kendilerine formüle etmelerini sağlaması.

Derin Analiz

Yapılandırmacı eğitim felsefesinin ve bilişsel psikolojinin temel taşlarından biri olan keşfederek öğrenme, Jerome Bruner'in 1960'lı yıllardaki öncü çalışmalarıyla literatüre kazandırılmıştır. Bu yaklaşım, dışarıdan hazır bilginin aktarılması yerine, öğrenenin çevreyle aktif etkileşime girerek verileri manipüle etmesi, örüntüleri fark etmesi ve tümevarımsal akıl yürütmeyle kavramsal şemalar oluşturması prensibine dayanır. Jean Piaget'nin bilişsel gelişim evrelerindeki 'küçük bilim insanı' metaforuyla doğrudan örtüşür. Bilişsel yük teorisi açısından bakıldığında, çalışma belleğinin kapasitesini aşma riski taşısa bile, üstbilişsel (metacognitive) becerilerin gelişimini, içsel motivasyonu ve uzun süreli bellekteki kodlama derinliğini maksimize eder. Bilginin transfer edilebilirliğini artırarak soyut düşünme becerilerini güçlendirir.

Etimoloji

İngilizce 'discover' (keşfetmek, açığa çıkarmak; Latimce 'dis-' [ortadan kaldırma/tersine çevirme] + 'cooperire' [örtmek]) ve 'learning' (öğrenme, eski İngilizce 'leornian' [çalışmak, bilgi edinmek]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Doğrudan Öğretim (Direct Instruction) ile karıştırılır; doğrudan öğretimde bilgi öğretmen tarafından yapılandırılıp aktarılırken, keşfederek öğrenmede süreç öğrencinin aktif araştırmasına ve deneme-yanılma döngülerine dayanır.