Kırılma
Breakthrough
Tanım
Terapötik süreçte veya araştırma faaliyetlerinde, uzun süren verimsiz durgunluk dönemlerinin ardından kaydedilen ani ve anlamlı ilerleme.
Örnek Vaka / Uygulama
Altı aydır travma sonrası stres bozukluğu nedeniyle terapide hiçbir ilerleme kaydedemeyen ve duygusal ketlenme yaşayan bir danışanın, geçmişteki bir suçluluk duygusunu işlemesini sağlayan anlık bir farkındalıkla, tüm savunma mekanizmalarını bırakarak ağlaması ve ardından gelen seanslarda hızlı bir iyileşme ivmesi yakalaması.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve psikoterapi bağlamında kırılma, danışanın bilişsel veya duygusal yapısında ani bir farkındalık (insight) yaşanmasını ve bu sayede dirençlerin çözülmesini temsil eder. Bilişsel bilimler perspektifinden bakıldığında bu olgu, zihinsel şemaların radikal bir biçimde yeniden yapılandırılması (restructuring) sürecidir. Uzun süren plato evrelerinde beynin varsayılan durum ağının (default mode network) katılaşmış örüntüleri, uygun müdahaleler veya içsel dinamiklerin tetiklenmesiyle esneklik kazanır ve yeni bir bilişsel entegrasyon düzeyine geçilir.
Etimoloji
İngilizce 'break' (kırmak, yarmak) ve 'through' (içinden, öteye) zarf-fiil birleşiminden türetilmiş olup, bir engelin veya bariyerin aşılması suretiyle öne doğru ani geçişi ifade eder.
Karıştırmayın
Katarsis (yalnızca duygusal boşalma ve rahatlama halidir, kalıcı bir bilişsel yeniden yapılanma garantilemez; kırılma ise yapısal bir ilerlemedir) ve Plato evresi (gelişimin durduğu veya yavaşladığı dönemdir).