Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kültürsüzleşim

Deculturation

Tanım

Baskın bir kültürle temas neticesinde, geleneksel inanç ve pratiklerin kasıtlı veya kasıtsız biçimde bastırılarak ortadan kalkması süreci.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni bir ülkeye göç eden ve ekonomik olarak hayatta kalabilmek adına kendi anadilini, geleneksel beslenme alışkanlıklarını ve toplumsal normlarını tamamen reddedip unutmaya zorlanan bir bireyin yaşadığı kültürel silinme süreci.

Derin Analiz

Kültürsüzleşim, sosyal psikoloji ve kültürel antropoloji kesişiminde incelenen, bireylerin veya grupların özgün kimlik matrisini kaybetme dinamiklerini inceleyen kritik bir süreçtir. Asimilasyon ve akültürasyon (kültürlenim) süreçlerinin gölgesinde kalmakla birlikte, mekanistik olarak mevcut kültürel repertuvarın tasfiyesini ve aşınmasını ifade eder. Göç, sömürgecilik, küreselleşme veya dominant toplumsal baskılar altında, bireyin içselleştirdiği kültürel kodların işlevselliğini yitirmesi ya da baskılanması sonucunda ortaya çıkar. Nörobilişsel ve psikososyal düzeyde, bu kopuş bireyin aidiyet duygusunu zedeler, kimlik erozyonuna yol açarak kronik azınlık stresi ve yabancılaşma (alienation) tablosunu tetikler.

Etimoloji

Latince 'de-' (uzaklaşma, yok etme, tersine çevirme) ön eki ile 'cultura' (ekim, bakım, kültür) sözcüğünün birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Akültürasyon (iki kültürün karşılıklı etkileşimi ve sentezi) ve asimilasyon (baskın kültür içinde erime) kavramlarıyla karıştırılır; kültürsüzleşim özellikle öz kültürel öğelerin kaybına ve bastırılmasına odaklanır.