Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Maskeleme Miktarı

Amount Of Masking

Tanım

İşitsel bir uyarıcının eşiğinin, başka bir sesin (maskeleyici) varlığı nedeniyle ne kadar yükseltildiğini desibel cinsinden ifade eden psikoakustik ölçüm.

Örnek Vaka / Uygulama

Odyoloji laboratuvarında gerçekleştirilen bir psikoakustik deneyde, katılımcıya 1000 Hz'lik saf bir ton dinletilirken arka planda dar bantlı gürültü verilir. Gürültü yokken 10 dB'de duyulan bu ton, gürültü eklendiğinde ancak 40 dB seviyesinde duyulabilir hale gelir; bu durumda maskeleme miktarı 30 dB olarak hesaplanır.

Derin Analiz

Maskeleme miktarı, temel olarak kokleanın frekans seçiciliğini ve baziller membran üzerindeki hareketli dalga mekaniğini incelemede kritik bir parametredir. İşitsel sistemin iki farklı uyarıcıyı aynı anda işlerken frekans çözünürlüğü kapasitesini belirler. Maskeleyici sesin şiddeti ve frekans bant genişliği arttıkça, hedef sesin algılanabilmesi için gereken eşik kayması (threshold shift) da doğru orantılı olarak değişir. Bu niceliksel değer, saf ses odyometrisinde ve işitme cihazı teknolojilerindeki gürültü bastırma algoritmalarının kalibre edilmesinde temel bir referans teşkil eder.

Etimoloji

İngilizce 'amount' (miktar, ölçü) kelimesi ile Orta İngilizce kökenli 'mask' (maskelemek, örtmek, gizlemek) fiilinden türetilen 'masking' sözcüğünün birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Maskeleyici eşiği (masker threshold) ve eşzamanlı olmayan maskeleme (nonsimultaneous masking) ile sıkça karıştırılır. Maskeleme miktarı, mutlak işitme eşiği ile maskelenmiş eşik arasındaki farkı (dB cinsinden net kaymayı) ifade ederken; diğer kavramlar uyarıcının zamansal dinamiklerini veya fiziksel şiddet sınırlarını inceler.