Meme Kıskançlığı
Breast Envy
Tanım
Melanie Klein'ın psikanalitik kuramında, bebeğin annenin besleyici kapasitesine ve yaratıcı gücüne duyduğu doğuştan gelen haset.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte, yoğun bir yetersizlik hissi ve başkalarının başarılarına karşı yıkıcı bir öfke (haset) ile gelen bir danışanın seanslarında, en temel doyum kaynaklarına sahip olamamanın getirdiği bebeklik dönemi düşlemleri çalışılırken bu kavram ele alınır.
Derin Analiz
Kleinçı psikanalizde meme kıskançlığı, yaşamın en erken evrelerinde (paranoid-schizoid pozisyon) şekillenen kök bir kavramdır. Bebek, tüm iyiliklerin, besinin ve varoluşsal kaynağın annenin memesinde (veya nesnesinde) toplandığını algılar. Bu sınırsız kaynağa sahip olamamanın yarattığı tümgüçlü hayal kırıklığı, ilkel bir haseti tetikler. Freudyen penis kıskançlığının aksine, bu kavram anatomik eksiklikten ziyade, birincil nesnenin içselleştirilemeyen ve kontrol edilemeyen yaratıcı gücüne yöneliktir. Haset, iyiliği yok etme arzusu barındırır; bebek, ulaşamadığı bu memeyi içsel dünyasında tahrip etme fantezileri kurabilir. İlerleyen gelişim basamaklarında bu ilkel haset, Freud'un tanımladığı penis kıskançlığının temel dinamiklerinden birini besleyebilir ya da süblimleştirilerek yaratıcılığa dönüştürülebilir.
Etimoloji
İngilizce 'breast' (meme, göğüs) ve 'envy' (kıskançlık, haset; Latince 'invidia' [göz dikmek, kötü gözle bakmak] kökünden) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Penis kıskançlığı (Freudyen kuramda kadının anatomik eksiklik hissiyle geliştirdiği kıskançlık; meme kıskançlığı ise Kleinyen kuramda besleyici ve yaratıcı güce yönelik ilkel hasettir).