Örtük Ölçüm
İmplicit Measure
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Araştırmacı, örtük önyargıları incelemek için katılımcılara eksik kelime tamamlama görevi (örn: 'ka_') verir. Katılımcının bu kökü 'kalp' (olumlu) veya 'katil' (olumsuz) olarak tamamlama hızı ve sıklığı, açıkça sorulmadığı halde kişinin o anki örtük duygusal durumunu veya örtük tutumunu istatistiksel olarak ortaya koyar.
Derin Analiz
Örtük ölçüm, sosyal ve bilişsel psikolojide öz-bildirim (self-report) yanlılıklarını, sosyal istenirlik baskısını ve bilinçli otokontrol mekanizmalarını baypas etmek amacıyla geliştirilmiş kritik bir metodolojidir. Örtük Çağrışım Testi (IAT) veya kelime kökü tamamlama görevleri gibi prosedürler aracılığıyla yürütülür. Temel mekanizma, katılımcının bilişsel bir göreve odaklandığı sırada verdiği tepki sürelerinin veya yanıt olasılıklarının analiz edilmesine dayanır. Nörokognitif düzeyde, bu ölçümler kontrollü prefrontal korteks aktivitesinden ziyade, otomatik ve amigdala tabanlı hızlı duygusal ya da stereotipik eşleşme süreçlerinin açığa çıkarılmasında istatistiksel bir pencere sunar.
Etimoloji
Latince 'implicitus' (sarılı, örtülü, içine kıvrılmış) kökünden türetilmiş olup, açıkça ifade edilmeyen veya farkında olunmayan durumları tanımlamak için kullanılır.
Karıştırmayın
Açık ölçüm (explicit measure); açık ölçümlerde birey ölçüldüğünün bilinçli farkındadır ve doğrudan öz-bildirim ölçekleri doldurur.