Pasif Dinleme
Passive Listening
Tanım
Psikoterapi ve danışmanlık süreçlerinde, terapistin danışanın sözünü kesmeden, araya girmeden ve yönlendirme yapmadan dikkatle ve sessizce kulak vermesi halidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Danışan seans sırasında çocukluk trajedilerini gözyaşları içinde anlatırken, terapist hiçbir soru sormadan, tavsiye vermeden veya konuyu değiştirmeden sadece göz teması kurar ve başıyla onaylar. Danışan sözünü bitirdiğinde, aradaki bu kesintisiz dinleme sayesinde kendi kendine, 'Aslında o sırada suçlu hissetmememin sebebi çocuk olmamdı' diyerek ilk defa kendi içgörüsüne ulaşır.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve danışmanlık kuramlarında pasif dinleme, zannedildiğinin aksine edilgen bir zihinsel süreç değildir. Carl Rogers'ın danışan merkezli terapisinin temel yapı taşlarından biri olan bu yaklaşım, terapistin kendi bilişsel önyargılarını ve müdahale dürtüsünü askıya almasını (epoche) gerektirir. Terapist verbal (sözel) olarak sürece dahil olmasa da, non-verbal (sözel olmayan) uyarıcılarla —baş hareketleri, onaylayıcı bakışlar ve açık beden dili— güvenli bir alan tahsis eder. Bu yöntem, danışanın serbest çağrışım yapmasını, bastırılmış duygularını dirençle karşılaşmadan dışa vurmasını ve kendi içgörüsünü (insight) kendisinin üretmesini sağlar. Nörobiyolojik düzeyde ise, bu kesintisiz kabul ortamı danışanın sempatik sinir sistemi aktivasyonunu düşürerek prefrontal korteksin limbik sistem üzerindeki regülasyonunu kolaylaştırır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Aktif dinleme (active listening) ile sıklıkla karıştırılır; aktif dinlemede terapist duygu yansıtması, özetleme ve netleştirme gibi sözel geri bildirimler verirken, pasif dinlemede tamamen sözel olmayan bir dikkat ve kesmeme hali esastır.
Keşfetmeye Devam Edin
Aktif Dinleme
Aktif Dinleme
Active Listening
Terapistin danışanın mesajının içeriğini ve duygusal derinliğini tam olarak anlamak amacıyla yakından dinlediği, gerektiğinde sorular sorduğu ve doğru anladığından emin olmak için söylenenleri yeniden ifade ettiği psikoterapötik teknik.
İncele
Serbest Çağrışım
Serbest Çağrışım
Free Association
Psikanaliz ve psikodinamik terapilerde hastanın aklına gelen her düşünceyi, utanç verici veya mantıksız olsa bile hiçbir sansür uygulamadan dile getirmesini amaçlayan temel teknik.
İncele