Patolojik Yanılgı
Pathological Fallacy
Tanım
Bireysel veya küçük bir gruba ait patolojik ve anormal özelliklerin, hiçbir ampirik dayanak olmaksızın genel popülasyona mal edilmesiyle oluşan bilişsel aşırı genelleme hatası.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir psikoloğun, ağır dissosiyatif kimlik bozukluğu tanısı almış tek bir hastasının çocukluk anılarını inceledikten sonra, 'Demek ki tüm bastırılmış anılar aslında bu mekanizmayla işler' diyerek bu bulguyu tüm insan belleğine genellemesi patolojik yanılgıdır.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve istatistiksel mantık düzleminde, patolojik yanılgı, örneklem temsil edilebilirliği ilkesinin ihlal edildiği sistematik bir akıl yürütme kusurudur. Gözlemlenen uç vakaların veya klinik anomalilerin, evrenin normatif yapısını temsil ettiği varsayılır. Bu durum, psikopatolojik belirtilerin normalleştirilmesi veya tam tersi, normal varyasyonların patolojize edilmesi riskini doğurur. Bilişsel önyargılar silsilesinde, bireyin elindeki sınırlı ve marjinal veriyi tüm insan doğasına genelleme eğilimi, tümevarımsal mantık safsatalarının klinik pratikteki izdüşümüdür.
Etimoloji
Latince 'pathologia' [hastalık bilimi, ıstırap] + Latince 'fallacia' [aldatma, yanıltma, hatalı akıl yürütme]
Karıştırmayın
Temel atıf hatası (fundamental attribution error) ile karıştırılır; ancak temel atıf hatası davranışları durumsal etkenler yerine kişilik özelliklerine bağlama eğimiyken, patolojik yanılgı dar bir patolojik örneklemin tüm popülasyona genellenmesidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Aşırı Genelleme
Aşırı Genelleme
Overextension / Overgeneralization
🔹 1. (overextension): Çok küçük çocukların bir kelimenin anlamını, belirli kapsamının ötesine taşıyarak benzer özellikler gösteren farklı nesne veya canlıları tanımlamak için kullanma eğilimi. 🔹 2. (overgeneralization): Tekil ve izole bir olumsuz deneyimi, gelecekteki tüm benzer durumlar için kaçınılmaz ve değişmez bir kural olarak kabul etme biçimindeki bilişsel çarpıtma.
İncele