Psişik Uyuşma
Psychic Numbing
Tanım
Bireyin travmatik yaşantılar veya devasa tehditler karşısında duygusal tepki verme, sevgi duyma ya da başkalarıyla yakınlık kurma kapasitesini yitirdiği bir posttravmatik belirti örüntüsüdür.
Örnek Vaka / Uygulama
Şiddetli bir deprem felaketinden sağ kurtulan bir bireyin, günler sonra bile ne yakınlarına sarıldığında bir sıcaklık hissedebilmesi ne de yıkım manzaraları karşısında herhangi bir üzüntü veya korku tepkisi verebilmesi; olayların ortasında duygusal olarak tamamen boşlukta ve yabancılaşmış hissetmesi.
Derin Analiz
Psişik uyuşma, kişinin ezici, yoğun veya kabul edilemez düzeydeki duygusal yükle başa çıkabilmek için geliştirdiği bir savunma mekanizmasıdır. Klinik olarak, travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) tablolarında sıklıkla gözlemlenen dissosiyatif bir kopuş halidir. Birey, içsel dünyasını dış tehditlerden ve geçmiş acılardan korumak adına adeta duygusal bir 'sigorta attırma' süreci işletir. Nörobiyolojik düzlemde, prefrontal korteksin üst düzey duygu düzenleme mekanizmaları ile amigdalanın aşırı uyarılmış alarm durumu arasındaki denge bozulur; limbik sistemin hayatta kalma odaklı ketlenmesi, kişinin empati ve neşe gibi yüksek kortikal işlevlere dayalı duygusal çıktımlarını baskılar. Toplumsal ölçekte ise bu kavram, bireylerin nükleer savaş, iklim krizleri veya pandemiler gibi devasa felaketler karşısında duyarsızlaşmasını ve kayıtsız kalmasını açıklamakta kullanılır.
Etimoloji
Yunanca 'psykhe' (ruh, nefes, zihin) sözcüğü ile Eski İngilizce kökenli 'numb' (hissizlik, donukluk, uyuşma) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Aleksitimi (duyguları tanımamada veya adlandırmada gelişimsel zorluk), bu terimle sıklıkla karıştırılır; ancak psişik uyuşma doğuştan veya yapısal değil, spesifik bir travma veya tehdit algısı sonrasında ortaya çıkan sonradan kazanılmış bir duygusal kapanmadır.
Keşfetmeye Devam Edin
Aleksitimi
Aleksitimi
Alexithymia
Kişinin kendi duygularını tanıma, tanımlama, ifade etme ve ayırt etme becerisinde yaşadığı yapısal veya durumsal yetersizlik.
İncele