Rol Model
Role Model
Tanım
Bir bireyin hedeflerini, tutumlarını veya davranışlarını biçimlendirmede örnek aldığı, kendisiyle özdeşleşerek taklit etmeye çalıştığı kişi veya grup.
Örnek Vaka / Uygulama
Yüksek lisans tez aşamasında akademik kaygılar yaşayan ve yazım sürecinde tıkanan bir öğrencinin, laboratuvardaki çalışma disiplinini, stres yönetimi stratejilerini ve bilimsel sorgulama tutumunu yakından gözlemlediği kıdemli bir araştırmacıyı akademik bir rol model olarak benimsemesi ve onun çalışma rutinlerini içselleştirmesi.
Derin Analiz
Sosyal öğrenme kuramı ve gelişim psikolojisi ekseninde rol model alma, bireyin gözlemsel öğrenme kapasitesinin temel taşıdır. Albert Bandura'nın çalışmalarında vurgulandığı üzere, pekiştireçlerin dolaylı yoldan deneyimlenmesi süreçlerinde rol modeller bilişsel birer harita işlevi görür. Birey, modelin sergilediği davranışların sonuçlarını gözlemleyerek kendi davranış repertuvarını şekillendirir. Özellikle ergenlik döneminde kimlik gelişimi, özerklik kazanma ve sosyal uyum süreçlerinde, akran grupları veya otorite figürlerinin rol model alınması, ego kimliğinin pekişmesinde yapı taşlarından biridir.
Etimoloji
İngilizce 'role' (rol, tiyatroda üstlenilen karakter - Fransızca 'rôle' ve Latince 'rotula' yani tekerlek izi/şablon) ile 'model' (örnek, kalıp - İtalyanca 'modello' ve Latince 'modulus' yani ölçü) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
İdol (idolleşme daha çok eleştirel olmayan bir hayranlık ve erişilemezlik barındırırken, rol model aktif bir davranışsal taklit ve işlevsel özdeşim sürecidir).
Keşfetmeye Devam Edin
Sosyal Öğrenme Kuramı
Sosyal Öğrenme Kuramı
Social Learning Theory
Bireylerin yeni davranışları, tutumları ve duygusal tepkileri doğrudan deneyim yaşamaksızın, başkalarını gözlemleyerek, taklit ederek ve sosyal etkileşimler yoluyla edindiğini savunan psikolojik kuram.
İncele