Seçici Adaptasyon
Selective Adaptation
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Bir araştırmada katılımcılara uzun süre sadece sola doğru hareket eden bir spiral gösterilir. Bu görsel uyarıcı, sol yönü işleyen nöronları aşırı derecede uyararak yorar. Süre sonunda ekrana sabit (hareketsiz) bir nesne konulduğunda, katılımcı nesnenin sağa doğru hareket ettiğini görür (şelale etkisi). Ancak bu süreç, katılımcının renk veya şekil algısını hiçbir şekilde etkilemez; yalnızca hareket işleme mekanizmaları seçici bir adaptasyona uğramıştır.
Derin Analiz
Seçici adaptasyon, insan duyusal ve bilişsel sistemlerinin modüler ve paralel işleme mimarisini, nörofizyolojik düzeyde gözler önüne seren temel bir mekanizmadır. Birincil duyu kortekslerindeki (örneğin görsel korteksteki V1 veya işitsel korteksteki tonotopik haritalar) nöron popülasyonlarının yorulma (fatigue) veya habitülasyon dinamiklerine dayanır. Sinir hücreleri sürekli ve yinelenen belirli bir uyarıcıya (frekans, renk, hareket yönü, oryantasyon) maruz kaldıklarında, ateşleme hızları düşer ve bu durum o özelliğin algı eşiğinde geçici bir kaymaya yol açar. Ancak bu duyarsızlaşma izole bir şekilde gerçekleşir; aynı sistemin diğer parametreleri (örneğin renk adaptasyonu gerçekleşirken hareket algısının) tamamen bağımsız çalışmaya devam eder. Bu olgu, beyindeki sinir ağlarının özelleşmiş alt sistemler halinde organize olduğunu kanıtlayan ampirik bir temel sunar.
Etimoloji
Latince 'selectus' [seçilmiş, özenle ayrılmış] ve Late Latin 'adaptare' [uyarlamak, uygun hale getirmek] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Genel Yetenek Testleri
Genel Yetenek Testleri
General Ability Tests
Genel zeka faktörünü ölçmek amacıyla geliştirilen; özellikle geometrik biçimler gibi görece soyut uyarıcılar arasındaki ilişkilerin kavranmasını ve uygulanmasını gerektiren psikometrik araçlardır.
İncele
Katkısal Faktörler Yöntemi
Katkısal Faktörler Yöntemi
Additive-factors Method
İki bağımsız değişkenin aynı ya da farklı bilişsel işlem aşamalarını etkileyip etkilemediğini tepki süresi verileri üzerinden inceleyen analitik bir prosedür.
İncele
Kişiselleştirilmiş Örtük Çağrışım Testi
Kişiselleştirilmiş Örtük Çağrışım Testi
Personalized Implicit Association Test
Kişi dışı çağrışımların yanıtlar üzerindeki potansiyel etkisini ortadan kaldırmak ve öznel tutumları hassasiyetle ölçmek amacıyla geliştirilmiş örtük tutum ölçüm yöntemidir.
İncele
Kaçırma
Kaçırma
Miss
Sinyal saptama kuramında, ortamda gerçekten var olan bir sinyalin katılımcı tarafından yok olarak rapor edildiği hatalı algısal tepki.
İncele