Sonsuz Değerli Mantık
İnfinite-valued Logic
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir mülakatta bir danışanın 'tükenmişlik' sendromu yaşayıp yaşamadığını incelerken, klasik mantık hastaya ya 'tükenmiştir (1)' ya da 'tükenmemiştir (0)' etiketini vurur. Sonsuz değerli mantık ise hastanın tükenmişlik derecesini 0 ile 1 arasında (örneğin 0.74) bir doğruluk değeri olarak nitelendirerek klinik tablonun nüanslarını yakalar.
Derin Analiz
Sonsuz değerli mantık, insan bilişinin ve klinik olguların kategorik olmaktan ziyade dereceli yapısını modellemek için kullanılan matematiksel ve felsefi bir çerçevedir. Aristotelesçi ikili (bivalent) mantığın aksine, dışlanmış üçüncü kuralını esneterek [0, 1] aralığındaki tüm reel sayıları birer doğruluk derecesi olarak kabul eder. Özellikle psikopatolojide, 'depresif' veya 'kaygılı' gibi durumların varlığı ya da yokluğu şeklinde keskin (crisp) sınırlarla ayrılamayacağı, aksine subklinik düzeylerden ağır tablolara kadar değişen sürekli bir spektrum oluşturduğu durumlarda bulanık mantık (fuzzy logic) ile paralel bir şekilde matematiksel temel oluşturur. Klinik değerlendirmelerde semptom şiddetinin derecelendirilmesinde formal bir dil sağlar.
Etimoloji
Latince 'infinitus' [sonsiz, sınırsız] + 'valere' [değerinde olmak] ve Yunanca 'logike' [akıl yürütme, söz] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
İkili Mantık (Bivalence) ile karıştırılır; ikili mantık sadece doğru ve yanlış olmak üzere iki kategori kabul ederken, sonsuz değerli mantık sürekli bir doğruluk dereceleri aralığı sunar. Ayrıca üç değerli mantıktan (trivalent logic), ara değerlerin sabit bir 'kararsız' kümesiyle sınırlı olmayıp sonsuz bir süreklilik arz etmesiyle ayrılır.