Sorunlu Alkol Kullanımı
Problem Drinking
Tanım
Bireyin işlevselliğini, sosyal ilişkilerini ve sağlığını olumsuz yönde etkileyen ancak henüz tam bağımlılık kriterlerini karşılamayabilen geniş bir alkol kullanım yelpazesidir.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşında bir yazılımcının haftada birkaç kez sosyal içici kisvesi altında aşırı miktarda alkol alması, ertesi gün işe geç kalması, sabah odaklanma sorunları yaşaması ve bu durumun eşiyle olan iletişimini zedelemesi ancak klinik olarak klasik anlamda 'ağır bağımlı' profili çizmemesi sorunlu alkol kullanımına tipik bir örnektir.
Derin Analiz
Klinik psikoloji ve bağmlılık bilimlerinde 'sorunlu alkol kullanımı', DSM-5 tanı kriterlerinde yer alan Alkol Kullanım Bozukluğu'nun (AUD) hafif ila orta dereceli formlarını ya da bu eşiğe henüz ulaşmamış ancak işlevsellik kaybına yol açan epizodik aşırı içme alışkanlıklarını kapsayan şemsiye bir kavramdır. Nörobiyolojik düzlemde, etanolün mezolimbik dopamin yolağı üzerindeki ödüllendirici etkisi ve prefrontal korteksteki yürütücü işlevleri baskılaması neticesinde bireyin dürtü kontrolü zayıflar. Zamanla gelişen tolerans ve yoksunluk döngüsü, patolojik içme davranışının sürekliliğini tetikler.
Etimoloji
İngilizce 'problem' (Latince 'problema', Grekçe 'proballein' [öne atılmak, öne sürmek]) ve 'drinking' (Cermen kökenli 'drincan' [su veya sıvı içmek]) kelimelerinin birleşiminden oluşan bir bileşik terimdir.
Karıştırmayın
Alkol Bağımlılığı (Alcohol Dependence) ile sıklıkla karıştırılır; bağımlılıkta fizyolojik tolerans, yoksunluk ve bırakılamama zorunluluğu ön plandayken, sorunlu alkol kullanımı daha geniş bir yelpazeyi ve olumsuz sosyal/mesleki sonuçları barındırır.
Keşfetmeye Devam Edin
Alkol Kullanım Bozukluğu
Alkol Kullanım Bozukluğu
Alcohol Use Disorder
Alkolün bilişsel, davranışsal ve fizyolojik düzeyde yarattığı tahribata rağmen kullanımın kontrol edilememesi ve kompulsif bir şekilde sürdürülmesi durumu.
İncele
Madde Kötüye Kullanımı
Madde Kötüye Kullanımı
Drug Abuse / Substance Abuse
🔹 1. (drug abuse): Yasal veya yasadışı kimyasal maddelerin, tıbbi veya toplumsal normların dışına çıkarak, bireyin fizyolojik, psikolojik ve sosyal işlevselliğine zarar verecek düzeyde aşırı ve tekrarlayıcı biçimde tüketilmesi. 🔹 2. (substance abuse): Psikoaktif maddelerin, yasal, mesleki veya sosyal işlevsellikte belirgin olumsuz sonuçlar doğurmasına rağmen zorlantılı bir şekilde kullanılmaya devam edilmesi durumu.
İncele