Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Uzmanlar Çatışması

Battle Of The Experts

Tanım

Yasal bir uyuşmazlığın karşıt taraflarınca mahkemeye sunulan bilirkişi veya uzman tanıkların, davanın çözümü için kritik olan bir mesele üzerinde birbirine zıt görüşler bildirmesi durumu.

Örnek Vaka / Uygulama

Ağır bir cinayet davasında, sanığın akıl sağlığının yerinde olup olmadığını belirlemek için atanan savcılık bilirkişisi sanığın tam cezai ehliyete sahip olduğunu savunurken, savunma tanığı olan klinik psikolog aynı klinik tabloyu dissosiyatif bir bozukluk olarak yorumlayıp cezai ehliyetin olmadığını iddia eder. Mahkemenin bu iki zıt profesyonel görüş arasında sıkışıp kalması, tam anlamıyla bir uzmanlar çatışması örneğidir.

Derin Analiz

Adli psikoloji ve hukuk psikolojisi bağlamında bu olgu, hakem heyetlerinin veya jürilerin karar verme süreçlerindeki bilişsel yükü artıran temel engellerden biridir. Uzmanların kendi teorik ekolleri, metodolojik yaklaşımları veya taraf oldukları tarafların (savunma ya da iddia makamı) yönlendirmeleri nedeniyle bilimsel nesnelliği gölgeleyen çelişkili ifadeler sunması, yargılamanın epistemik temelini sarsar. Bilişsel bilimler açısından bu durum, karar vericilerin 'bilgi kirliliği' ve 'otorite yanılgısı' arasında sıkışmasına, nihayetinde ise kararın hukuki olmaktan ziyade retorik üstünlüğe dayanmasına yol açar.

Etimoloji

İngilizce 'battle' (Orta İngilizce < Eski Fransızca *battaille* < Latince *batualia*, dövüş egzersizi) ve 'expert' (Latince *expertus*, deneyim yoluyla öğrenmiş) kelimelerinin birleşiminden oluşan adli psikoloji ve hukuk terminolojisine ait birleşik bir ifadedir.

Karıştırmayın

Bilirkişi raporu (tekil ve tarafsız değerlendirme) ile karıştırılmamalıdır; bu kavram, birden fazla uzman arasındaki metodolojik ve tezsel çatışmayı ifade eder.