Wada Testi
Wada Test
Tanım
Karotis arteri yoluyla barbitürat enjekte edilerek beyin yarıkürelerinin dil ve bellek gibi işlevsel lateralizasyonunu belirleyen bir klinik nöroloji prosedürüdür.
Örnek Vaka / Uygulama
Dirençli epilepsi tanısı ile cerrahi değerlendirmeye alınan sağ elini kullanan bir hastaya, sağ temporal lobektomi planı öncesinde dil ve bellek fonksiyonlarının hangi hemisferde lokalize olduğunu kesinleştirmek amacıyla Wada testi uygulanmıştır. Sol karotis artere yapılan enjeksiyon sonrasında hastada geçici sağ hemipleji ve afazi (konuşma bozukluğu) gözlenmiş, bu durum dil işlevlerinin sol hemisferde temsil edildiğini kanıtlamıştır. Ardından yapılan sağ hemisfer enjeksiyonunda ise bellek testlerinde belirgin bozulma saptanmış, böylece cerrahlar operasyon sırasında sağ temporal bölgeye müdahale ederken kontrlateral (sol) hemisferin yeterli bellek kapasitesini koruyacağını öngörerek güvenle cerrahi planlamayı yapabilmiştir.
Derin Analiz
Wada testi, farmakolojik bir inaktivasyon yöntemi olarak, serebral hemisferlerin işlevsel dominansısını haritalandırmada kritik bir rol oynar. Karotis artere (genellikle interna) uygulanan kısa etkili bir barbitürat (örneğin sodyum amobarbital), ipsilateral hemisferde geçici ve seçici bir anestezik etki yaratarak o yarıkürenin işlevlerini 10 ila 15 dakika süreyle askıya alır. Bu geçici hemisferik susturma sırasında hastaya uygulanan dil ve bellek testleri, hangi hemisferin baskın olduğunu net bir şekilde ortaya koyar. Özellikle farmakolojik dirençli temporal lob epilepsisi hastalarında cerrahi müdahale (temporal lobektomi) öncesinde, ameliyat sonrası olası kalıcı afazi veya bellek kayıplarını önlemek amacıyla altın standart lateralizasyon yöntemi olarak tercih edilir. Günümüzde fonksiyonel Manyetik Rezonans Görüntüleme (fMRI) ve transkraniyal manyetik stimülasyon gibi non-invaziv yöntemler gelişmiş olsa da, Wada testinin invaziv doğası kesin lateralizasyon gerektiren vakalarda klinik karar vermede hâlâ belirleyicidir.
Etimoloji
Japon asıllı Kanadalı nörolog Juhn Atsushi Wada'nın (1924-) soyadından türetilmiştir.
Karıştırmayın
Fonksiyonel Manyetik Rezonans Görüntüleme (fMRI) ve Elektroensefalografi (EEG). Bu yöntemler non-invaziv beyin aktivitesi ölçümü yaparken, Wada testi hemisferik işlevleri farmakolojik olarak geçici devre dışı bırakarak doğrudan neden-sonuç ilişkisi kurar.
Keşfetmeye Devam Edin
Serebral Lateralizasyon
Serebral Lateralizasyon
Cerebral Lateralization
Beynin sağ ve sol yarım kürelerinin belirli bilişsel, duyusal ve motor işlevleri farklı düzeylerde üstlenme uzmanlaşmasıdır.
İncele
Temporal Lobektomi
Temporal Lobektomi
Temporal Lobectomy
Temporal lobun tamamının veya bir kısmının cerrahi olarak çıkarılması işlemi.
İncele
Afazi
Afazi
Aphasia
Genellikle sol hemisferdeki serebral hasar sonucunda ortaya çıkan, dil işleme, anlama ve ifade etme becerilerinin kazanılmış kaybıdır.
İncele