Açımlayıcı Faktör Analizi
EFA
Tanım
Çok sayıda gözlenen değişken arasındaki ilişkileri inceleyerek, bu değişkenleri daha az sayıda, bağımsız ve anlamlı gizli yapıya (faktör) dönüştürmeyi amaçlayan istatistiksel bir tekniktir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni geliştirilen 50 maddelik bir kişilik envanterinin alt boyutlarını (örneğin dışadönüklük, nevrotiklik) belirlemek amacıyla katılımcılardan elde edilen veriler Açımlayıcı Faktör Analizi'ne tabi tutulur ve maddelerin hangi faktör altında toplandığı incelenir.
Derin Analiz
Psikometri ve nicel araştırma yöntemlerinde, kuramsal bir altyapı oluşturulurken veya mevcut bir ölçeğin yapı geçerliği test edilirken kullanılır. Değişkenler arasındaki ortak varyansı maksimize eden matris dönüşümleri (örneğin varimax veya oblimin rotasyonları) aracılığıyla verinin gizli boyutlarını ortaya çıkarır. Doğrulayıcı faktör analizinden (DFA) farklı olarak önceden belirlenmiş bir hipotezi test etmek yerine, verideki gizli yapıyı keşfetmeye odaklanır.
Etimoloji
İngilizce 'Exploratory' (keşfedici, açımlayıcı; Latince 'explorare' [araştırmak, ortaya çıkarmak]) ve 'Factor' (faktör; Latince 'facere' [yapmak, etken]) kelimelerinin kısaltmasıdır.
Karıştırmayın
Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile sıkça karıştırılır; DFA önceden kurulan bir modelin doğruluğunu test ederken, Açımlayıcı Faktör Analizi veri odaklıdır ve modeli keşfeder.
Keşfetmeye Devam Edin
Doğrulayıcı Faktör Analizi
CFA
Gözlenen değişkenler arasındaki ilişkilerin, önceden belirlenmiş teorik hipotezlere ve gizil (latent) faktörlere dayanıp dayanmadığını test etmek için kullanılan ileri düzey istatistiksel yöntem.
Özdeğer
Eigenvalue
Faktör analizi ve temel bileşenler analizinde, birbirleriyle ilişkili bir dizi değişkenin toplam varyansının temel bir yaprak veya faktör tarafından ne kadarının açıklandığını gösteren sayısal indeks.