Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Başlangıç Düzeyi Ölçümü

Baseline Measure

Tanım

Herhangi bir deneysel müdahale veya manipülasyon uygulanmadan önce katılımcının davranışının, fizyolojik durumunun veya performansının gözlemlenip kaydedildiği ilk ölçümdür.

Örnek Vaka / Uygulama

Yeni geliştirilen bir Bilişsel Davranışçı Terapi protokolünün sosyal kaygı üzerindeki etkisini inceleyen bir araştırmada, terapi seansları başlamadan önce tüm katılımcılara Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği uygulanır ve kalp atış hızı değişkenlikleri kaydedilir. Bu veriler, tedavinin 12. haftasındaki değişimleri değerlendirmek için kullanılacak olan başlangıç düzeyi ölçümleridir.

Derin Analiz

Deneysel tasarım ve klinik araştırmalarda geçerliği (internal validity) korumanın en temel metodolojik gerekliliğidir. Müdahale öncesi durumun saptanması, sonrasında gözlenen değişimlerin gerçekten uygulanan bağımsız değişkene atfedilebilmesi için bir kontrol noktası işlevi görür. Tek denekli araştırma tasarımlarında (single-subject designs) 'A-B modelinin' A evresini oluştururken, klinik psikoterapilerde ise danışanın semptom şiddetinin (örneğin Beck Depresyon Ölçeği skorları) tedavi öncesi referans noktasını belirler. İstatistiksel analizlerde, kovaryans analizleri (ANCOVA) gibi yöntemlerle başlangıç farklılıklarının kontrol edilmesinde kilit rol oynar.

Etimoloji

İngilizce 'base' (temel, dip) + 'line' (çizgi) ve Latince 'mensura' (ölçü, ölçüm) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir; deneysel araştırmalarda referans alınan temel çizgiyi ifade eder.

Karıştırmayın

Kontrol grubu verisi ile karıştırılabilir; ancak başlangıç düzeyi ölçümü, kontrol grubuna değil, deney veya müdahale grubundaki bireylerin kendi müdahale öncesi durumuna odaklanır. Ayrıca 'ön test' (pre-test) kavramıyla sıklıkla eş anlamlı kullanılır, ancak baseline measure terimi daha geniş bir fizyolojik ve davranışsal yelpazeyi kapsayabilir.