Bellek Yanılsaması
Memory İllusion
Tanım
Algısal yanılsamalara benzer şekilde, bireyin hiç gerçekleşmemiş olayları olmuş gibi hatırlaması veya geçmişteki bir olayı yanlış, çarpıtılmış detaylarla zihninde yeniden kurgulaması durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir trafik kazasına şahit olan bir bireyin, polisin 'Kırmızı ışıkta geçen yeşil araba ne hızla gidiyordu?' şeklindeki yönlendirici sorusundan sonra, aslında yeşil olan arabanın kırmızı ışıkta geçtiğini ve kazaya sebep olduğunu iddia etmesi bir bellek yanılsaması vakasıdır.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve bellek araştırmaları bağlamında, bellek bir video kaydedici gibi çalışmaz; bunun yerine yeniden yapılandırıcı (reconstructive) bir süreçtir. Bellek yanılsamaları, kodlama, depolama ve geri çağırma aşamalarındaki şema temelli çıkarımlar, kaynak izleme hataları (source monitoring errors) ve örtük ilişkilendirmeler sonucunda ortaya çıkar. Deese-Roediger-McDermott (DRM) paradigması, bu durumun laboratuvar ortamındaki en net kanıtıdır; katılımcılara birbiriyle ilişkili kelime listeleri verildiğinde, listede yer almayan ancak tematik olarak merkezi olan 'kritik tuzak kelime'yi de yüksek bir özgüvenle hatırladıkları gözlemlenir. Bu mekanizma, insan belleğinin mutlak bir gerçeklik arşivi değil, adaptif ama hata yapmaya açık bir anlamlandırma sistemi olduğunu gösterir.
Etimoloji
Karıştırmayın
False memory (yanlış anı) kavramı ile sıklıkla eş anlamlı kullanılır; ancak bellek yanılsaması daha geniş bir çatı kavram olup anlık algısal çıkarımları ve DRM benzeri paradigma hatalarını da kapsarken, yanlış anı genellikle geçmişe dair uydurulmuş veya çarpıtılmış bütünlüklü bir yaşam olayını ifade eder.
Keşfetmeye Devam Edin
Davranış Mühendisliği
Davranış Mühendisliği
Behavioral Engineering
İnsan davranışlarını sistematik olarak şekillendirmek veya değiştirmek amacıyla çevresel araçların, teknolojilerin ve operant koşullama ilkelerinin uygulanması.
İncele
Britanya Çağrışımcılığı
Britanya Çağrışımcılığı
British Associationism
Zihinsel süreçlerin ve karmaşık fikirlerin, duyusal deneyimlerin temel zihinsel bağlar (çağrışımlar) yoluyla birleşmesiyle oluştuğunu savunan felsefi ve psikolojik ekol.
İncele
Alternatifli Yöntem
Alternatifli Yöntem
Alternation Method
Katılımcıların bir hedefe ulaşmak veya ödül almak için giderek karmaşıklaşan bir etkinlik dizisini takip etmesini gerektiren düşünce, dil ve problem çözme araştırma tekniği.
İncele
Kendinden Açık
Kendinden Açık
Self-evident
Ek bir kanıta, ampirik veriye veya destekleyici argümana ihtiyaç duyulmaksızın zihin tarafından derhal doğru olduğu algılanan önerme veya durum.
İncele