Benzerlik Yasası
Law Of Similarity
Tanım
İnsan zihninin benzer özellikler taşıyan uyarıcıları bir arada gruplama ve bir nesne ya da düşüncenin akla bir diğer benzerini getirmesi eğilimini açıklayan temel çağrışım ilkesi.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik bir mülakat sırasında, terapistinin ses tonu veya fiziksel duruşu, danışanın geçmişte hayatında otoriter bir figür olan babasını anımsattığında, danışan bilinç dışı bir benzerlik yasası işletir ve terapiste karşı babasından aktardığı savunma mekanizmalarını sergilemeye başlar.
Derin Analiz
Bilişsel psikoloji ve çağrışımcılık (associationism) literatürünün temel taşlarından biri olan benzerlik yasası, zihnin bellek ağlarını organize ederken kullandığı en ekonomik mekanizmalardan birini temsil eder. Algısal düzeyde Gestalt ekolünün ilkeleriyle örtüşürken, bellek ve çağrışım düzeyinde bilişsel şemaların birbirine yakın nitelikteki bilgileri 'kümeleme' (clustering) eğilimini açıklar. Nöral düzeyde bu durum, ortak özelliklere sahip uyarıcıların işlenmesinde rol oynayan sinaptik ağların birbirini tetikleme olasılığının yüksek olmasıyla, yani eşzamanlı ateşleme (Hebbian learning) prensibiyle doğrudan ilişkilidir. Birey, bilinç dışı veya bilinçli bir süreçle, karşılaştığı yeni bir uyarıcıyı hafızasındaki en yakın prototiple eşleştirir; bu da tümevarımsal akıl yürütme ve kategorizasyon süreçlerinin hızlanmasını sağlar.
Etimoloji
Karıştırmayın
Yakınlık yasası (law of proximity) ile sıklıkla karıştırılır; yakınlık yasası fiziksel olarak birbirine yakın olan ögelerin gruplanmasını ifade ederken, benzerlik yasası fiziksel konumdan bağımsız olarak renk, şekil, anlam veya işlev gibi niteliksel ortaklıkları baz alır.
Keşfetmeye Devam Edin
Çağrışımcılık
Associationism
Düşünce, öğrenme ve bellek gibi karmaşık zihinsel süreçlerin, fikirler arasında belirli yasalara göre kurulan çağrışımsal bağlarla açıklanabileceğini savunan epistemolojik ve psikolojik teori.
İncele
Kategorizasyon
Categorization
Nesnelerin, olayların, bireylerin veya deneyimlerin ortak özellikler temelinde sınıflara ayrılması ve farklı sınıflardan ayırt edilmesi bilişsel süreci.
İncele