Bilimcilik
Scientism
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Sanat felsefesi üzerine tartışan bir estetikçinin, tablonun uyandırdığı aşkınsal duyguyu yalnızca 'retinal fotoreseptörlerin uyarılması ve dopamin salınımı' olarak açıklayıp, bu deneyimin fenomenolojik derinliğini ve öznel anlamını tamamen geçersiz kılması bir bilimcilik vakasıdır.
Derin Analiz
Bilimcilik, bilimsel metodolojinin sınırlarını ihlal eden ve onu her türlü insani deneyimin, felsefi sorunun ve anlam arayışının yegane otoritesi ilan eden indirgemeci bir ideolojidir. Epistemolojik açıdan pozitivizmin radikalleşmiş bir versiyonu olarak karşımıza çıkar; ampirik olarak doğrulanamayan her tür olguyu (etik, estetik, metafizik ve teolojik düzlemler) epistemik anlamsızlık mahkum eder. Bilişsel ve davranışsal bilimler bağlamında, insan zihninin karmaşık fenomenolojisini yalnızca nörokimyasal indirgemecilikle açıklama çabası, akademik çevrelerde bu kavramın eleştirel bir filtre olarak kullanılmasını tetikler. Bilimin sunduğu araçsal akıl yürütmeyi mutlak hakikat tekelciliğine dönüştüren bu yaklaşım, bilimin kendi fallibilitesini (yanılabilirliğini) reddetmesi paradoksuna dayanır.
Etimoloji
Latince 'scientia' [bilgi, bilmek] kökünden türetilmiş ve -ism [akım, ideoloji] ekiyle modern epistemoloji literatürüne dahil olmuştur.
Karıştırmayın
Bilimsel yöntem [ampirik doğrulama süreci] ile karıştırılır; oysa bilim bir bilgi edinme aracıdır, bilimcilik ise bu aracın mutlaklaştırıldığı ideolojik bir tutumdur.
Keşfetmeye Devam Edin
Pozitivizm
Pozitivizm
Positivism
Tüm anlamlı önermelerin duyusal deneyim ve gözleme indirgenebileceğini, hakiki bilginin yalnızca ampirik doğrulama yöntemleriyle elde edilebileceğini savunan felsefi epistemoloji.
İncele
İndirgemecilik
İndirgemecilik
Reductionism
Karmaşık olgu, sistem veya kuruntuların; daha basit, temel ya da daha alt düzeydeki unsurlara ve yasalara indirgenerek açıklanması stratejisi.
İncele
Epistemoloji
Epistemoloji
Epistemology
Bilginin doğasını, kaynağını, kapsamını, sınırlarını ve doğruluğun gerekçelendirilmesini inceleyen felsefe ve bilişsel bilimler dalıdır.
İncele