Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Boston Adlandırma Testi

BNT

Tanım

Afazi değerlendirmesinde kullanılan, bireylerin görsel uyaranları (nesne çizimlerini) adlandırma ve kelime erişim becerilerini ölçen standart bir nöropsikolojik testtir.

Örnek Vaka / Uygulama

68 yaşındaki bir emekli öğretmen, son birkaç aydır konuşurken kelimeleri hatırlamakta zorluk çektiği ve nesnelerin isimlerini unutmaya başladığı şikayetiyle klinik nöropsikoloji polikliniğine başvurur. Klinisyen, hastaya Boston Adlandırma Testi'ni uygular. Test ilerledikçe, hasta 'fırça' ve 'makas' gibi günlük nesneleri kolayca adlandırırken, 'abaküs' veya 'sfenks' gibi düşük frekanslı kelimelerde takılır ve görsel ipucuna (örn. kategorik bilgi verilmesine) rağmen doğru kelimeye ulaşamaz. Bu performans profili, hastanın temporal lob kaynaklı semantik leksikal erişim güçlüklerine işaret eder.

Derin Analiz

Boston Adlandırma Testi (BNT), leksikal erişim (kelime dağarcığından sözcük çağırabilme) ve görsel nesne tanıma süreçlerini inceleyen en yaygın nöropsikolojik araçlardan biridir. Edith Kaplan, Harold Goodglass ve Sandra Weintraub tarafından 1978 yılında geliştirilmiştir. Test, basitten zora doğru sıralanmış nesne çizimlerinden (örneğin 'ağaç' gibi sık karşılaşılan nesnelerden 'sfenks' gibi nadir nesnelere kadar) oluşur. Nörobiyolojik düzeyde, bu testten alınan performans; sol hemisferin inferior frontal girişi (Broca bölgesi), temporal lobun alt kısımları (Wernicke bölgesi ve temporal pol) ve bu alanları birbirine bağlayan arkuat fasikulus dahil olmak üzere geniş bir dil ağının bütünlüğüne işaret eder. Özellikle anomik afazi vakalarında ve dejeneratif demans türlerinde (örneğin Alzheimer hastalığının erken evreleri veya primer progresif afazi) semantik hafıza ve leksikal retrieval bozukluklarını saptamada kritik bir hassasiyete sahiptir.

Etimoloji

İngilizce 'Boston' (geliştirildiği şehir olan Boston, Massachusetts) ve 'naming' (adlandırma, Latince 'nominare' [ad vermek] kökünden) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Karıştırmayın

Boston İnsanı Afazi Muayenesi (BDAE) ile sıkça karıştırılır; BNT, BDAE'nin içinde yer alabilen veya bağımsız uygulanabilen spesifik bir *adlandırma* testiyken, BDAE kapsamlı bir afazi bataryasıdır. Ayrıca sözel akıcılık (verbal fluency) testlerinden farklı olarak fonemik veya semantik kategoriye göre kelime üretmeyi değil, doğrudan görsel çizimlerin adlandırılmasını hedefler.