Davranışsal Yaklaşım Görevi
BAT
Tanım
Özellikle anksiyete bozuklukları ve fobilerin değerlendirilmesinde kullanılan, bireyin korkulan uyaranla kademeli olarak yüzleşmesini sağlayan yapılandırılmış klinik davranış ölçüm aracı.
Örnek Vaka / Uygulama
Yılan fobisi olan bir danışanla yapılan BAT oturumunda, klinisyen yılanın bulunduğu terraryumdan 5 metre uzaklıkta başlar. Danışandan güvenli olduğunu hissettiği en yakın mesafeye yürümesi, yılana dokunması ve nihayetinde 30 saniye boyunca teması sürdürmesi istenir. Her 1 metrelik yaklaşımda danışanın anksiyete puanı (0-100 arası) kaydedilir; elde edilen bu eğri, terapötik ilerlemenin somatik grafiğini oluşturur.
Derin Analiz
Davranışsal Yaklaşım Görevi (BAT), klinik psikoloji ve deneysel psikopatolojide korku ve kaçınma davranışlarını nicelleştirmek için altın standartlardan biridir. Genellikle maruz bırakma (exposure) terapilerinin etkinliğini ölçmek veya fobi şiddetini belirlemek amacıyla tasarlanır. Test sırasında danışan, korktuğu nesneye veya duruma (örneğin örümcek, yükseklik veya sosyal bir tetikleyici) adım adım yaklaşmaya teşvik edilir. Her aşamada yaklaşılabilen maksimum mesafe, harcanan süre ve yaşanan öznel sıkıntı derecesi (SUDS - Subjective Units of Distress Scale) kaydedilir. Bu yöntem, öz-bildirim ölçeklerinin dezavantajı olan önyargı ve içgörü eksikliğini minimize ederek doğrudan gözlemlenebilir davranışsal veriler sunar. Nörobiyolojik düzeyde, BAT sırasında amigdala aktivasyonundaki değişimler ve prefrontal korteksin amigdalayı inhibe etme kapasitesi, maruz bırakma temelli iyileşme süreçlerinin somatik izdüşümünü yansıtır.
Etimoloji
İngilizce 'Behavioral' (davranışsal, Latince 'behavior' eylem/tutum) + 'Approach' (yaklaşım, Orta Fransızca 'aprocher') + 'Task' (görev, Eski Fransızca 'tasque') kelimelerinin baş harflerinden oluşan 'BAT' akronimi.
Karıştırmayın
Öz-Bildirim Ölçekleri (Örn: Fobi Ölçekleri); BAT doğrudan gözlemlenebilir motor davranışı ölçerken, öz-bildirimler hastanın kendi algısını ve anılarındaki subjektif değerlendirmeyi raporlamasına dayanır.