Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Fidgetiness

Fidgetiness

Tanım

Anksiyete, tık, kore veya can sıkıntısı ile ilişkili, artmış motor aktivite ve sürekli kıpırdanma hali.

Örnek Vaka / Uygulama

Kritik bir mülakatı sırasında adayın ellerini sürekli olarak ovuşturması, kalemi parmakları arasında döndürmesi ve sandalyede sürekli pozisyon değiştirmesi, içsel gerginliğin ve anksiyetenin motor dışavurumu olan fidgetiness tablosunu açıkça gösterir.

Derin Analiz

Fidgetiness, motor huzursuzluğun amaca yönelik olmayan, ince ve tekrarlayıcı hareketler (parmak çıtlatma, sallanma, nesnelerle oynamak) şeklinde dışavurumudur. Nörobiyolojik düzeyde, bazal ganglionlar ve prefrontal korteks arasındaki dopaminerjik devrelerin regülasyonundaki dalgalanmalarla ilişkilendirilir. Klinik pratikte; Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), yaygın anksiyete bozukluğu ve akatizi vakalarında temel bir gözlemsel belirteçtir. Bilişsel yükün yönetilmesi veya duyusal girdilerin düzenlenmesi (self-regulation) amacıyla bilinç dışı bir mekanizma olarak da ortaya çıkabilir.

Etimoloji

Orta İngilizce kökenli 'fidgeten' (huzursuzca hareket etmek, kıpırdanmak) fiilinden türetilmiş olup, muhtemelen Eski Norsça 'fíkinn' (dikkatsiz, çılgın, aceleci) köküne dayanmaktadır.

Karıştırmayın

Akatizi (ilaç kaynaklı şiddetli ve dayanılmaz içsel huzursuzluk hissi) ile karıştırılabilir; fidgetiness daha hafif düzeyde, işlevsel olmayan motor hareketleri kapsar ve her zaman ilaca bağlı değildir.