Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Hayalet

Ghost

Tanım

Daha önce yaşamış bir bireyin bedensiz figürünün, genellikle duygusal kriz dönemlerinde ortaya çıkan duyusal Apparition (görüntü veya tezahür) formudur.

Örnek Vaka / Uygulama

Eşini ani bir trafik kazasında kaybeden 58 yaşındaki bir bireyin, akşam yemeklerinde eşinin sandalyesinde oturduğunu anlık olarak görmesi ve onun sesini duyması, APA tanımındaki 'duygusal kriz döneminde algılanan bedensiz figür' kriterini tam olarak karşılar.

Derin Analiz

Klinik psikoloji ve psikopatoloji bağlamında 'hayalet' algısı, duyusal varsanıların (halüsinasyon) ve yas reaksiyonlarının kesişim kümesinde yer alır. Özellikle sevilen birinin kaybından sonra yaşanan komplike yas süreçlerinde, beynin beklenti kodlama mekanizmaları (prediktif kodlama) ve parietal korteksteki uzaysal-bedensel farkındalık haritalaması anormallikleri, ölen kişinin varlığının hissedilmesine veya görselleştirilmesine neden olabilir. Bu durum patolojik bir psikozdan ziyade, travmatik ayrılığa verilen yoğun duygusal bir adaptasyon hatası veya dissosiyatif bir savunma mekanizması olarak ortaya çıkar.

Etimoloji

Eski İngilizce 'gāst' (ruh, nefis, yaşam soluğu) kelimesinden türemiştir; Proto-Cermençe kökenli '*gaistaz' sözcüğüne dayanır.

Karıştırmayın

Şizofreni kaynaklı işitsel-görsel hallüsinasyonlar; hayalet algıları genellikle spesifik bir kayıp (yas) trigerı ile tetiklenir ve gerçeği değerlendirme yetisi tamamen bozulmamıştır.