Hipokateksis
Hypocathexis
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Majör depresif epizod geçiren bir danışanın, daha önceden büyük bir tutkuyla bağlı olduğu resim yapma hobisine ve yakın arkadaşlarına karşı hiçbir duygusal tepki verememesi, onlara karşı yatırım yaptığı zihinsel enerjiyi geri çekmesi veya hiç yönlendirememesi durumu hipokateksis ile açıklanır.
Derin Analiz
Klasik psikanalitik metapsikoloji bağlamında kateksis (libidinal enerji yatırımı), bireyin içsel dürtü enerjisini dış dünya nesnelerine yönlendirmesini ifade eder. Hipokateksis ise bu enerjinin çekilmesi, kısıtlanması veya ilgili nesneye hiç ulaşamaması halidir. Genellikle duygusal küntlük, anhedoni, savunma mekanizmaları (özellikle yalıtma veya bastırma) ve nesne ilişkilerindeki kopukluklarla karakterizedir. Öznenin dış nesnelere karşı bağ kurma kapasitesinde belirgin bir düşüş gözlenir ve bu durum ruhsal ekonomide dengesizliklere yol açabilir.
Etimoloji
Antik Yunanca 'hypo-' (alt, düşük, yetersiz) ve Alman psikanaliz terminolojisinde Almanca 'Besetzung' kavramının İngilizce karşılığı olan 'cathexis' kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Hiperkateksis (nesneye aşırı enerji yatırımı) ve katotik çekilme ile karıştırılabilir; temel fark hipokateksiste niceliksel olarak yetersiz bir enerji dağılımı söz konusuyken, diğerlerinde aşırılık veya tamamen yapısal bir geri çekilme hakimdir.