İki Yönlü Varyans Analizi
Two-way Analysis Of Variance
Tanım
İki bağımsız değişkenin bir bağımlı değişken üzerindeki ana etkilerini ve bu değişkenler arasındaki olası etkileşim etkisini aynı anda inceleyen istatistiksel test.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir klinik psikolog, yeni geliştirilen bir bilişsel terapi yönteminin (Terapi Türü: Bilişsel vs. Kontrol) ve seans süresinin (Süre: 4 Hafta vs. 12 Hafta) hastaların kaygı düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek istemektedir. Çalışmada 2 (Terapi Türü) x 2 (Süre) olmak üzere dört farklı grup oluşturulur. İki yönlü varyans analizi, hem terapinin türünün tek başına (ana etki 1) hem de seans süresinin tek başına (ana etki 2) kaygı üzerindeki rolünü test ederken, aynı zamanda 'bilişsel terapinin 12 haftada daha etkili olup olmadığını' gösteren etkileşim etkisini (Terapi x Süre) ortaya koyar.
Derin Analiz
İki yönlü varyans analizi (Two-way ANOVA), toplam varyansı bağımsız değişkenlerin her birinin ayrı ayrı yarattığı etkilere (ana etki) ve bu iki değişkenin birlikte yarattığı ortak varyasyona (etkileşim etkisi veya interaksiyon) ayrıştıran parametrik bir istatistiksel yöntemdir. Gözlem birimlerinin iki farklı kategorik faktöre göre sınıflandırıldığı deneysel tasarımlarda kullanılır. Örneğin, cinsiyet (Faktör A: Kadın/Erkek) ve yaş grubunun (Faktör B: Genç/Yaşlı) depresyon skorları (Bağımlı Değişken) üzerindeki ortak etkisini sınamak için idealdir. F dağılımı temel alınarak hesaplanan test istatistiği, gruplar arası varyansın grup içi varyansa oranlanmasıyla elde edilir.
Etimoloji
İngilizce 'two' (iki) + 'way' (yön/yol) kelimeleri ile Latince 'variantia' (değişkenlik, ayrışma) kökünden türetilen 'analysis of variance' (ANOVA) ifadesinin birleşmesinden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Tek yönlü varyans analizi (One-way ANOVA) yalnızca tek bir bağımsız değişkenin etkisini incelerken, iki yönlü varyans analizi iki bağımsız değişkeni ve bunların etkileşimini aynı anda modeller.
Keşfetmeye Devam Edin
Etkileşim Etkisi
Etkileşim Etkisi
İnteraction Effect
Faktöriyel bir tasarımdır; iki veya daha fazla bağımsız değişkenin bağımlı değişken üzerinde, bireysel etkilerinin toplamından bağımsız ve öte bir ortak etki yaratması durumudur.
İncele
F Testi
F Testi
F Test
Hesaplanan F oranının, sıfır hipotezinin doğru olduğu varsayımı altında F dağılımına uyduğu varsayımına dayanan varyans analizi veya çoklu regresyon gibi istatistiksel prosedürler sınıfıdır.
İncele