Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Imu

İmu

Tanım

Ainu kadınlarında görülen; aşırı irkilme tepkisi, otomatik hareketler, ekolali, ekopraksi ve telkine aşırı itaat ile karakterize kültüre özgü bir sendrom.

Örnek Vaka / Uygulama

Etnografik saha çalışmalarında, sessiz bir odada iş ile meşgul olan Ainu kökenli bir kadının, arkasından ani bir sesle çağrılması üzerine çığlık atarak sıçradığı, ardından karşısındaki kişinin hareketlerini aynalama yöntemiyle birebir taklit ettiği ve 'otur' komutuna iradesi dışı anında boyun eğdiği gözlemlenmiştir.

Derin Analiz

Imu, nosolojik olarak 'Kültüre Bağlı Sendromlar' (Culture-Bound Syndromes) kategorisinde yer alan ve günümüz psikiyatrisinde daha çok işlevsel nörolojik belirti bozuklukları veya dissosiyatif veyahut irkilme (startle) sendromları spektrumunda değerlendirilen nadir bir fenomendir. Genellikle ani işitsel veya dokunsal uyaranlara karşı gelişen şiddetli bir irkilme rektifiyesiyle başlar. Nörobiyolojik düzlemde, beyin sapındaki retiküler formasyonun irkilme devresinin (startle reflex circuit) genelleşmiş bir disinhibisyonu söz konusudur. Prefrontal korteksin anlık inhibitör kontrolünün baskılanması, bireyin otomatik motor programlara (ekopraksi) ve verbal tekrarlara (ekolali) yönelmesine, ayrıca otoriter komutlara karşı direnç gösteremeden mekanik bir itaat (command obedience) sergilemesine zemin hazırlar. Antropolojik ve klinik veriler, bu tablonun yüksek stres, düşük sosyal statü ve travmatik çevresel etkenlerle tetiklendiğini göstermektedir.

Etimoloji

Aynuca 'imu' (korkmak, ürkmek) fiilinden türetilmiş olup, Japonya'nın yerli halkı olan Aynular arasındaki kültüre özgü bir tepki paternini tanımlar.

Karıştırmayın

Latah (Güneydoğu Asya'da görülen benzer bir tablo), Jumping Frenchmen of Maine syndrome (Kuzey Amerika'da görülen irkilme sendromu) ve Myriachit (Sibirya kökenli benzer fenomen); aralarındaki temel farklar coğrafi yayılım ve kültürel bağlamdır.

Keşfetmeye Devam Edin

Latah

Latah (lattah)

Genellikle Güneydoğu Asya kültürlerinde görülen, abartılı irkilme tepkisi, ekolali, ekopraksi ve koprolali ile karakterize kültüre özgü bir sendromdur.

İncele

Kültüre Bağlı Sendrom

Culture-bound Syndrome

Belirli bir etnik veya kültürel gruba özgü olan, evrensel psikiyatrik sınıflandırmalara tam olarak uymayan mental hastalık ve sıkıntı örüntüsü.

İncele

Ekopraksi

Echopraxia

Bir başka bireyin fiziksel hareketlerinin, jestlerinin veya mimiklerinin istem dışı ve otomatik olarak taklit edilmesi durumu.

İncele

Ekolali

Echolalia

Bir bireyin karşısındaki kişi tarafından sarf edilen kelimeleri, sesleri veya cümleleri istemsiz ve yineleyici bir biçimde taklit etmesiyle karakterize edilen nörogelişimsel ve klinik belirti.

İncele