Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İnfantilizasyon

İnfantilization

Tanım

Daha olgun bir bireyin bağımsızlık, özerklik ve yetişkinlik kapasitesinin küçmsenerek çocuksu davranışlara ve bağımlı pozisyonlara itilmesi süreci.

Örnek Vaka / Uygulama

Yirmili yaşlarının sonundaki bir bireyin, seçimi, giyim tarzı veya finansal harcamaları gibi en temel yetişkinlik kararlarında dahi ailesinin sürekli müdahalesine maruz kalması ve her adımda onay aramak zorunda bırakılması.

Derin Analiz

İnfantilizasyon, gelişimsel olarak yetişkin konumda olan bir bireyin karar verme yetkisini, öz yeterliliğini ve failliğini (agency) sistematik biçimde elimine eden psikososyal ve ilişkisel bir dinamiktir. Klinik psikoloji ve aile terapisi bağlamında bu kavram, genellikle aşırı korumacı/kontrolcü ebeveyn tutumları (overprotection), manipülatif ilişkiler, kurumsal yapılar veya toksik iktidar ilişkileri ekseninde incelenir. Bireyin kendi kararlarını alması engellenerek dış denetim odağına bağımlı hale getirilmesi, kronik özgüven eksikliğine, öğrenilmiş çaresizliğe ve özerk kimlik gelişiminin sekteye uğramasına zemin hazırlar. Psikodinamik yaklaşımda bu durum, bireyin regresyon mekanizmasını tetikleyen çevresel baskılarla açıklanırken; sistemik kuramda ise aile içi hiyerarşinin bireyleşme sürecini bastırması olarak ele alınır.

Etimoloji

Latince 'infans' (konuşamayan, çocuk) kelimesinden türetilen 'infantilis' sıfatına, durum veya süreç bildiren '-atio' ekinin eklenmesiyle oluşmuştur.

Karıştırmayın

Regresyon ile karıştırılabilir; ancak regresyon bireyin içsel stresle başa çıkabilmek için bilinçdışı olarak daha erken gelişimsel evrelere gerilemesiyken, infantilizasyon dışsal güçler tarafından bireye dayatılan bir çocuklaştırma muamelesidir.