İpsatif Yöntem
İpsative Method
Tanım
Bir bireyin test yanıtlarının veya puanlarının, normatif bir grupla değil, yalnızca yine kendi diğer yanıtlarıyla karşılaştırıldığı araştırma ve değerlendirme prosedürü.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir kariyer uyum envanterinde adaya 'Liderlik mi, analitik düşünce mi, yoksa sosyal destek mi sizin için daha öncelikli?' sorusunun zorunlu tercih formatında sorulması ve puanların bireyin kendi iç profili dışındaki hiçbir veri havuzuyla kıyaslanmaması.
Derin Analiz
Psikometri ve istatistik bağlamında ipsatif yöntem, nomotetik yaklaşımın aksine tamamen idiyografik bir yönelime sahiptir. Bireyler arası kıyaslamaları imkansız kılmasa da anlamsızlaştırır; çünkü asıl amaç, kişinin kendi içindeki özellik hiyerarşisini (örneğin hangi kişilik özelliğinin diğerine baskın olduğunu) haritalandırmaktır. Puanlar toplam toplam içinde sınırlı (kısıtlı) bir bütçeye sahip olduğundan, bir alandaki artış zorunlu olarak başka bir alandaki düşüşü tetikler (bağımlı puanlar yapısı). Bu durum, geleneksel istatistiksel analizlerde (örneğin faktör analizi veya korelasyon) varyans matrislerinin sapmasına ve metodolojik kısıtlamalara yol açabilir. Klinik ve endüstriyel psikolojide kariyer eğilimleri veya kișilik profili önceliklendirmelerinde sıklıkla tercih edilir.
Etimoloji
Latince 'ipse' [kendisi, bizzat] zamirinden türetilmiştir; bireyin kendi içsel referans çerçevesine yapılan atfı ifade eder.
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Psikometri
Psikometri
Psychometrics / Psychometry
🔹 1. (psychometrics): Bilişsel yeteneklerin, kişilik özelliklerinin ve davranışsal niteliklerin nicelleştirilmesiyle ve bu amaçla kullanılan ölçüm araçlarının geliştirilmesiyle ilgilenen psikoloji alt dalıdır. 🔹 2. (psychometry): Parapsikolojide bir nesneye dokunarak onun geçmişi veya sahibi hakkında bilgi edinme iddiası; psikolojide ise zihinsel yeteneklerin ve özelliklerin ölçülmesi.
İncele