Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İş Güvenliği Analizi

Job-safety Analysis

Tanım

İş yerindeki operasyonel tehlikeleri belirlemek ve kontrol altına almak amacıyla yürütülen, iş adımlarının sistematik olarak incelenmesine dayanan uzmanlaşmış bir görev analizi biçimi.

Örnek Vaka / Uygulama

Bir üretim tesisindeki montaj hattı işçisinin ağır çuval kaldırma görevi analiz edilirken; eğilme açısı, kaldırma sıklığı ve yükün ağırlığı gibi faktörler adım adım incelenir, kas-iskelet sistemi yaralanma riski saptanarak kaldırma ekipmanı zorunluluğu getiren ergonomik bir düzenleme yapılır.

Derin Analiz

Endüstriyel ve örgütsel psikoloji ile ergonomi disiplinlerinin kesişim kümesinde yer alan iş güvenliği analizi, insan-makine etkileşimini ve iş yeri kazalarının öncül belirleyicilerini inceleyen metodolojik bir süreçtir. Temel mekanizması; işin tanımlanması, görevi oluşturan ardışık adımların ayrıntılı dökümü, her bir adımda potansiyel tehlike kaynaklarının (fiziksel, biyolojik, ergonomik veya psikososyal) saptanması ve bu tehlikeleri ortadan kaldırmak ya da minimize etmek için önleyici müdahalelerin geliştirilmesini kapsar. Bilişsel iş yükü ve insan hatası teorileriyle doğrudan ilişkilidir.

Etimoloji

İngilizce 'job' (iş, görev) ve 'safety' (güvenlik) sözcüklerinin birleşimi ile analusis (Yunanca 'analysis': parçalara ayırma, çözümleme) kökünden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Kaza analizi (accident analysis) ile sıklıkla karıştırılır; kaza analizi olay gerçekleştikten sonra geriye dönük inceleme yaparken, iş güvenliği analizi tamamen proaktif bir risk değerlendirme sürecidir.

Keşfetmeye Devam Edin

Kaza Analizi

Accident Analysis

Bir kazanın kök nedenlerini belirlemek ve benzer olayların tekrarlanma olasılığını azaltmak amacıyla yürütülen sistematik inceleme süreci.

İncele

Hata Türleri Ve Etkileri Analizi

Failure Modes And Effects Analysis (FMEA)

Bir sistemin bileşenlerinin potansiyel arıza biçimlerini ve bu arızaların sistem üzerindeki olası sonuçlarını sistematik olarak inceleyen nitel bir güvenlik analiz yöntemidir.

İncele

Hata Ağacı Analizi

Fault Tree Analysis (FTA)

Bir kazanın veya tehlikeli sistem durumunun olası nedenlerini mantıksal semboller ve hiyerarşik bir ağaç yapısı kullanarak inceleyen nitel veya nicel güvenlik analizi yöntemidir.

İncele