İşbirlikçilik
Cooperativeness
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Grup teroterapisinde bir danışanın, kendi sorunları çözüm beklerken gruptaki diğer bir üyenin yaşadığı kriz anında kişisel çıkarlarını bir kenara bırakarak aktif destek sunması ve ortak hedefe odaklanabilmesi işbirlikçilik karakterinin yüksek düzeyde işlevsellik kazandığının klinik bir göstergesidir.
Derin Analiz
Cloninger'in Mizaç ve Karakter Envanteri (TCI) çerçevesinde 'işbirlikçilik', biyolojik temelli mizaç özelliklerinden farklı olarak, bireyin olgunlaşma süreçleriyle şekillenen üst düzey bir karakter bileşenidir. Sosyal kabul, empati, şefkat, yardımseverlik, hoşgörü ve vicdanlılık gibi alt boyutları kapsar. Nöral düzeyde, bu boyutun arkasında oksitosinerjik sistemlerin, ayna nöron ağlarının ve prefrontal korteksteki zihin kuramı (theory of mind) ile ilgili devrelerin aktif rol oynadığı hipotez edilmektedir. Düşük işbirlikçilik skorları sıklıkla uyumsuz kişilik örüntüleri, antisosyal eğilimler veya narsisistik özelliklerle korelasyon gösterirken; yüksek skorlar prososyal davranışları ve psikolojik sağlamlığı destekler.
Etimoloji
Latince 'co-' (birlikte) ve 'operari' (çalışmak, emek vermek) fiillerinden türetilen 'cooperatio' kökünden evrilmiştir.
Karıştırmayın
Cloninger modelindeki 'ödüle bağlılık' (reward dependence) mizacı ile sıkça karıştırılır; ancak ödül bağımlılığı sosyal onay arama ve sıcaklık gibi biyolojik eğilimleri ifade ederken, işbirlikçilik bireyin toplumsal ilişkilerde olgun, bilinçli ve etik bir iradeyle sergilediği karaktersel bir tutumdur.
Keşfetmeye Devam Edin
Zihin Kuramı
Zihin Kuramı
Theory Of Mind
Bireyin, kendisinden bağımsız bir zihne sahip olduğunu; başkalarının niyet, arzu, inanç ve duygularının kendi içsel dünyasından farklı olabileceğini kavrama ve bu doğrultuda davranışlarına anlam verme bilişsel kapasitesidir.
İncele