Islah Psikolojisi
Correctional Psychology
Tanım
Ceza infaz kurumlarındaki suçlu ve hükümlülere klinik ve danışmanlık tekniklerinin uygulanmasını, rehabilitasyon süreçlerinin yürütülmesini sağlayan adli psikoloji alt dalıdır.
Örnek Vaka / Uygulama
Yüksek güvenlikli bir ıslah evinde yatan 22 yaşındaki bir hükümlünün, öfke kontrolü eksikliği ve antisosyal kişilik örüntüleri nedeniyle diğer mahkûmlarla yaşadığı şiddet eğilimli çatışmaların bilişsel-davranışçı terapi teknikleriyle ele alınması ve risk değerlendirme envanterleri (örn. HCR-20) kullanılarak tahliye hazırlığı sürecinin yönetilmesi.
Derin Analiz
Islah psikolojisi, temel ve uygulamalı psikoloji biliminin adalet sistemine entegre edilmesini sağlar. Uzmanlar; suçluların risk, ihtiyaç ve sorumluluk (RNR) modeline göre sınıflandırılması, yeniden suç işleme (recidivism) oranlarının düşürülmesi, cezaevi güvenliği ve personel refahının artırılması gibi kritik süreçlerde görev yapar. Bilişsel-davranışçı müdahaleler, öfke kontrol programları ve madde bağımlılığı tedavileri temel klinik araçları arasındadır. Amacı cezalandırmadan ziyade, bireyin yeniden topluma kazandırılması (rehabilitasyon) ve toplumsal güvenliğin maksimize edilmesidir.
Etimoloji
Latince 'correctio' (düzeltme, iyileştirme) kelimesinden türetilen ve Yunanca 'psyche' (ruh, zihin) ile 'logia' (bilim, çalışma) bileşiminden oluşan bir adlandırmadır.
Karıştırmayın
Adli psikoloji (forensic psychology) ile sıklıkla karıştırılır; ancak adli psikoloji daha çok mahkeme salonları, hukuki ehliyet ve tanık değerlendirmelerini kapsayan üst bir şemsiyedir. Islah psikolojisi ise doğrudan cezaevi ve ıslah tesisleri içindeki tedavi ve rehabilitasyon odaklı pratikleri hedefler.