Kesintili Uyku
Broken Sleep
Tanım
Gece boyunca sık sık uyanma ve uykuyu sürdürmede güçlük çekme durumu.
Örnek Vaka / Uygulama
42 yaşında bir yazılımcı olan danışan, son altı aydır her gece saat 03:00 civarında aniden uyandığını, zihninden iş projelerinin geçtiğini ve tekrar uykuya dalmasının 1-2 saat sürdüğünü belirtmektedir. Sabahları yorgun uyanmakta ve gün içinde odaklanma sorunu yaşamaktadır.
Derin Analiz
Kesintili uyku, klinik literatürde genellikle 'middle insomnia' (orta düzey insomnia) veya sürdürme insomniası olarak adlandırılır. Bireyin uyku mimarisinin bozulduğunu, özellikle non-REM (NREM) ve REM döngüleri arasındaki geçişlerin otonom sinir sistemindeki hiperaktivasyon (sempatik tonus artışı) nedeniyle sekteye uğradığını gösterir. Kortizol ve adrenalin seviyelerinin gece boyunca bazal düzeyin üzerinde seyretmesi, derin uyku (stage N3) evresinin süresini kısalttığı için uykunun dinlendirici özelliğini ortadan kaldırır. Kronikleştiğinde prefrontal korteksteki yürütücü işlevleri, working memory (çalışma belleği) kapasitesini ve duygusal regülasyon mekanizmalarını doğrudan olumsuz etkiler.
Etimoloji
İngilizce 'broken' (kırık, parçalanmış) ve 'sleep' (uyku, Eski İngilizce 'slēp') kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Başlangıç insomniası (uykuya dalmada zorluk) ile sıklıkla karıştırılır; kesintili uykuda temel sorun uykuya dalmak değil, uykunun sürekliliğini korumaktır.
Keşfetmeye Devam Edin
İnsomnia
İnsomnia
İnsomnia
Uykuya dalma veya uykuyu sürdürmede yaşanan, işlevsellikte klinik düzeyde bozulmaya ve gün içi yorgunluğa yol açan kalıcı uyku bozukluğu.
İncele
REM Uykusu
REM Uykusu
Rapid Eye Movement (REM) / REM Sleep
🔹 1. (rapid eye movement (REM)): Göz kapaklarının altında gerçekleşen hızlı, süpürücü hareketlerle karakterize olan ve genellikle canlı rüyaların görüldüğü uyku evresi. 🔹 2. (REM sleep): Elektroensefalogramda uyanıklık halini andıran beta salınımlarının görüldüğü, iskelet kası tonusunun baskılandığı ve rüyaların yoğun olarak deneyimlendiği uyku evresi.
İncele
Hiperarousal
Hiperarousal
Hyperarousal
Travma sonrası stres bozukluğu ve akut stres bozukluğunun tanı kriterlerinden biri olan, abartılı irkilme, uyku bozuklukları ve aşırı tetikte olma haliyle karakterize kronik fizyolojik uyarılmışlık.
İncele