Otonom Evre
Autonomous Stage
Tanım
Jean Piaget'nin ahlaki gelişim kuramında, çocuğun kuralların değişmez mutlaklar olmadığını, insanlar tarafından uzlaşıyla oluşturulmuş esnek yapılar olduğunu kavradığı yaklaşık 10 yaş ve sonrası evredir.
Örnek Vaka / Uygulama
On iki yaşındaki iki çocuğun oyun oynarken kuralları kendi aralarında tartışarak değiştirmesi ve 'Bu kural artık mantıklı değil, bunu böyle yapalım' diyerek oyunu yeniden şekillendirmesi; eylemlerin sonucunda kazara kırılan bir eşyanın büyüklüğünden ziyade, o eşyanın niyetli mi yoksa dikkatsizlik sonucu mu kırıldığının suçluluk değerlendirmesinde temel alınması.
Derin Analiz
Jean Piaget'nin bilişsel gelişim epistemolojisine dayanan bu evre, bireyin dışsal otorite denetiminden (heteronomi) içselleştirilmiş ahlaki ilkelere (otonomi) geçişini temsil eder. Bu dönemde çocuk, otoritenin dogmatik diktalarından bağımsızlaşarak karşılıklılık, adalet ve niyet odaklı bir ahlak anlayışı geliştirir. Eylemlerin ahlaki değerini değerlendirirken artık sadece dışsal sonuçlara veya ceza olasılığına değil, eylemi gerçekleştiren öznenin niyetine odaklanır. Bilişsel olarak somut işlemlerden soyut işlemlere geçiş süreciyle doğrudan paraleldir; zira hipotetik düşünme yeteneği, kuralların farklı bağlamlarda müzakere edilebileceğinin anlaşılmasını sağlar.
Etimoloji
Yunanca 'autonomos' [kendi yasasına sahip; 'autos' (kendi) + 'nomos' (kural, yasa)] kelimesinden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Heteronom evre ile karıştırılır; heteronom evrede kurallar dışsal, kutsal ve değiştirilemez olarak görülürken, otonom evrede kurallar toplumsal uzlaşıya dayalı ve esnektir.