Otonom Sinir Sistemi İşlev Testi
Autonomic Function Test
Tanım
Otonom sinir sisteminin istemsiz bedensel işlevlere verdiği yanıtları değerlendirmek amacıyla klinik veya deneysel ortamda uygulanan büyük ölçüde non-invaziv prosedürler bütünü.
Örnek Vaka / Uygulama
Son zamanlarda ayağa kalktığında sık sık baş dönmesi yaşayan ve bayılma eşiğine gelen 45 yaşındaki bir hastaya, otonomik yetmezlik şüphesiyle eğimli masa testi (tilt table test) ve derin nefes alma esnasında kalp hızı analizi uygulanır. Test sonucunda, ortostatik stres altında kan basıncını dengelemesi gereken sempatik vazokonstriktif yanıtın yetersiz kaldığı tespit edilir.
Derin Analiz
Otonom sinir sistemi işlev testleri (AFT), sempatik ve parasempatik sinir sistemlerinin homeostatik kontrol mekanizmalarındaki bozuklukları saptamak için tasarlanmış fizyolojik değerlendirmelerdir. Bu testler genellikle kardiyovasküler refleksler (örneğin derin nefes alma sırasında kalp hızı varyabilitesi, Valsalva manevrası ve ortostatik testler) ve sudomotor yanıtlar (terleme ölçümleri) üzerine odaklanır. Amaç; senkop, diyabetik nöropati, ortostatik hipotansiyon ve diğer otonomik disfonksiyon (disotonomi) vakalarında uç organ yanıtlarının dinamiklerini haritalandırmaktır. Ölçüm, dışsal bir uyaran verilmesi ve ardından kalp atım hızı, kan basıncı ile vazomotor tonustaki istemsiz değişimlerin eş zamanlı olarak kaydedilmesi prensibine dayanır.
Etimoloji
Yunanca 'autos' (kendi kendine, öz) + 'nomos' (yasa, kural) kelimelerinden türetilen 'autonomic' (otonom) sıfatı ile Latince 'functio' (yerine getirme, icra etme) kökünden gelen 'function' sözcüğünün birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Rutin elektrokardiyografi (EKG) ile karıştırılabilir; ancak EKG kalbin elektriksel aktivitesinin anlık haritasını çıkarırken, otonom fonksiyon testleri kalbin ve damarların sinir sisteminin regülasyon komutlarına dinamik olarak nasıl adapte olduğunu ölçer.