Öz-seçimli Gruplar Deseni
Self-selected Groups Design
Tanım
Katılımcıların deney veya kontrol gruplarından hangisinde yer alacaklarını kendi tercihleriyle belirledikleri, bu nedenle rastgele atamanın bulunmadığı deneysel olmayan veya yarı-deneysel araştırma deseni.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni bir uzaktan eğitim metodolojisinin akademik başarıya etkisini incelemek isteyen bir araştırmacı, öğrencilere geleneksel sınıf veya online modül seçeneklerini kendi tercihleriyle seçme hakkı tanır. Dönem sonunda online modülü seçen grubun not ortalaması anlamlı düzeyde yüksek çıkarsa, bu durum yöntemin başarısından ziyade, zaten o yöntemi seçen öğrencilerin öz-disiplin ve dijital okuryazarlık düzeylerinin başlangıçta daha yüksek olmasından kaynaklanabilir.
Derin Analiz
Öz-seçimli gruplar deseni, araştırmacının manipülasyon gücünü kısıtlayan ve katılımcı özerkliğini ön plana çıkaran bir metodolojidir. En büyük metodolojik zaafı, seçilim yanlılığına (selection bias) açık olmasıdır. Bireylerin belirli bir koşulu kendi istekleriyle seçmeleri, demografik, motivasyonel veya kişilik temelli karıştırıcı değişkenlerin (confounding variables) gruplar arasında baştan itibaren dengesiz dağılmasına yol açar. Bu durum, elde edilen bulgular üzerinden neden-sonuç (nedensellik) çıkarımı yapmayı istatistiksel ve mantıksal olarak şüpheli hale getirir. Psikoloji ve eğitim araştırmalarında etik veya pratik zorunluluklar nedeniyle (örneğin halihazırda sigara içenler ile içmeyenlerin karşılaştırılması) sıklıkla başvurulsa dahi, içsel geçerlilik (internal validity) açısından ciddi tehditler barındırır.
Etimoloji
Karıştırmayın
Rastgele Atama Deseni (Randomized Controlled Trial); öz-seçimli tasarımda katılımcılar gruplarını kendileri seçerken, gerçek deneysel tasarımlarda seçkisiz atama kullanılarak karıştırıcı değişkenler dengelenir.
Keşfetmeye Devam Edin
Karıştırıcı Değişken
Karıştırıcı Değişken
Nuisance Variable
Bağımsız değişkenin koşulları arasında sistematik olarak farklılık göstermeyen ancak deneysel hatayı ve varyansı artıran dışsal değişken türüdür.
İncele