Pekiştirme Tarifesini Düzenleme
ADJ
Tanım
Organizmanın önceki tepki oranına veya performansına bağlı olarak pekiştirme parametrelerinin sürekli ve sistematik olarak değiştirildiği deneysel bir tarife türüdür.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir güvercinin anahtarı gagalama deneyinde, organizma belirlenen süre içinde ortalama 15 gaga darbesi gerçekleştirirse, sonraki pekiştirç için gereken eşik otomatik olarak 18'e çıkarılır; performans düşerse eşik aşağı çekilir.
Derin Analiz
Deneysel psikoloji ve davranış analizinde, klasik sabit (fixed) veya değişken (variable) tarifelerden farklı olarak, ADJ (adjusting schedule), denemeler arası veya oturum içindeki performans geribildirimine dayalı bir algoritma ile çalışır. Örneğin, organizmanın belirli bir yanıt oranını tutturması durumunda sonraki pekiştirgeç için gereken çaba (oran) artırılır veya azaltılır. Bu yöntem, özellikle hayvan ve insan laboratuvar çalışmalarında eşik değerlerinin saptanması, motivasyon dinamiklerinin ve seçim davranışlarının (behavioral economics) ölçülmesinde yüksek hassasiyetli kantitatif veriler sağlar.
Etimoloji
İngilizce 'adjusting schedule of reinforcement' (düzenlenen pekiştirme tarifesi) ifadesinin kısaltmasıdır. Latince 'adiuvare' (yardım etmek, düzenlemek, ayarlamak) kökünden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Sabit Oranlı Tarife (Fixed Ratio Schedule) ve Değişken Aralıklı Tarife (Variable Interval Schedule) ile karıştırılır; ayırt edici özelliği, parametrelerin dışsal bir sayaçla değil, doğrudan denek davranışı fonksiyonu olarak dinamik biçimde güncellenmesidir.