Yabancı El Sendromu
Alien Hand Syndrome
Tanım
Bireyin bir elinin kendi iradesi ve bilincinden bağımsız olarak amaca yönelik hareketler sergilemesi, kişinin o uzvu kendisine ait değilmiş gibi algılamasıyla karakterize nörolojik bir tablodur.
Örnek Vaka / Uygulama
58 yaşında sol anterior serebral arter infarktı geçiren bir hasta, sabah kahvesini içerken sağ eliyle fincanı ağzına götürürken, sol elinin masadaki tuzu alıp bardağa dökmeye çalıştığını fark eder. Hasta sol elini engellemek için sağ eliyle sol bileğini tutar ancak sol elin serbest kalan parmaklarıyla gömleğini çekiştirmeye devam ettiğini, bu hareketler üzerinde hiçbir istemli kontrolü olmadığını ve sol elin sanki başka birine aitmiş gibi hissettirdiğini bildirir.
Derin Analiz
Yabancı El Sendromu (YES), genellikle korpus kallozumun ön kısmındaki lezyonlar, anterior serebral arter infarktları veya nörodejeneratif süreçler (örneğin Kortikobazal Dejenerasyon) sonucunda ortaya çıkar. Nörobiyolojik temeli, iki hemisfer arasındaki interhemisferik iletişim kopukluğuna ve motor planlama ile istemli kontrol mekanizmalarının ayrışmasına dayanır. Sol hemisfer (çoğunlukla baskın olan) eylemi rasyonel olarak gerekçelendiremezken, sağ hemisfer veya subkortikal motor devreler dışsal uyaranlara istemsiz ancak karmaşık motor yanıtlar üretir. Bu durum, bireyin bir elinin diğer eliyle çatışmasına (örneğin, bir elin düğmeyi iliklerken diğer elin aynı düğmeyi çözmeye çalışması) yol açar.
Etimoloji
Latince 'alienus' (yabancı, dışa ait) ve İngilizce 'hand' kelimelerinin birleşimiyle türetilmiştir. Klinik literatürde 'anarchic hand' veya 'Dr. Strangelove syndrome' olarak da bilinir.
Karıştırmayın
Apraksi (istemli hareketleri planlama güçlüğüdür ancak yabancı el sendromundaki gibi uzvun bağımsız iradeyle hareket etme illüzyonu eşlik etmez) ve istemsiz motor spazmlar / Kore (anlamsız, istemsiz seğirme veya dans benzeri hareketlerdir; YES'teki hareketler ise amaçlı ve koordinedir).