Zihinsel Kimya
Mental Chemistry
Tanım
Basit fikirlerin birleşerek bileşenlerinin hiçbirinde bulunmayan yepyeni niteliklere sahip karmaşık fikirler oluşturduğu savını savunan John Stuart Mill kökenli kavram.
Örnek Vaka / Uygulama
Bireyin 'kaybetme korkusu' (basit duygu) ile 'yalnızlık' (basit biliş) kavramlarını zihninde birleştirerek daha önce hiç deneyimlemediği, nevrotik bir 'varoluşsal felç' hissi üretmesi zihinsel kimyaya örnektir.
Derin Analiz
Tarihsel olarak asociyasyonizm (çağrışımcılık) ekolü içinde değerlendirilen zihinsel kimya, babası James Mill'in zihinsel mekanik (mental mechanics) görüşüne bir antitez olarak geliştirilmiştir. James Mill, zihnin elementer fikirleri sadece mekanik bir şekilde toplayıp sakladığını savunurken, John Stuart Mill bu indirgemeci yaklaşımı reddetmiştir. Kimyadaki hidrojen ve oksijenin birleşerek tamamen farklı özelliklere sahip suyu (H2O) oluşturması analojisinden hareket eden bu model, zihnin aktif bir sentez gücüne sahip olduğunu öne sürer. Bilişsel psikoloji ve gestalt kuramının 'bütün, parçaların toplamından büyüktür' ilkesinin erken dönem felsefi habercisidir.
Etimoloji
İngilizce 'mental' (Latinleştirilmiş mens [zihin] kökünden) ve 'chemistry' (Arapça 'al-kīmiyā' [madde bilimi] kökünden türetilmiştir).
Karıştırmayın
Zihinsel mekanik (bileşenlerin özelliklerini koruduğu toplamsal yaklaşım) ve Gestalt psikolojisindeki algısal bütünleşme (daha çok duyusal girdilere odaklanır).