Akut Dağ Hastalığı
Acute Mountain Sickness
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Deniz seviyesinde yaşayan 30 yaşındaki bir dağcının, herhangi bir aklimatizasyon (yükseğe uyum) süreci olmaksızın 24 saat içinde 3.500 metre rakımlı bir kampa tırmanması sonucunda; kampın ikinci saatinde şiddetli pulsatil baş ağrısı, iştahsızlık, hafif bilişsel yavaşlama ve bulantı semptomları göstermesi.
Derin Analiz
Akut dağ hastalığı, hızla yüksek rakıma çıkılması sonucu azalan parsiyel oksijen basıncının (hipoksi) fizyolojik adaptasyon mekanizmalarını aşmasıyla ortaya çıkar. Nörobiyolojik ve sistemik düzeyde, serebral vazodilatasyon ve artan intrakraniyal basınç, kan-beyin bariyerinde hafif derecede geçirgenlik artışı ve buna eşlik eden solunumsal alkaloz tablosu ile karakterizedir. Semptomatoloji baş ağrısı, bulantı, yorgunluk ve uyku bozukluklarını içerirken, ağır vakalarda yüksek rakımlı serebral ödem (HACE) veya pulmoner ödem (HAPE) gibi ölümcül tablolara evrilebilir. Genetik yatkınlık, çıkış hızı ve bireysel kardiyopulmoner rezerv, patofizyolojinin seyrini belirleyen anahtar faktörlerdir.
Etimoloji
Latince 'acutus' [keskin, sivri, ani] ve 'montanus' [dağa ait] kelimeleri ile Germen kökenli 'hrofaz' [hastalık] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Yüksek Rakımlı Serebral Ödem (HACE) ve Yüksek Rakımlı Pulmoner Ödem (HAPE) ile sıklıkla karıştırılır; akut dağ hastalığı bu patolojilerin hafif ve orta şiddetteki prodromal formu veya erken evresidir, ancak HACE ve HAPE doğrudan nörolojik kriz ve solunum yetmezliği gibi hayatı tehdit eden acil durumlardır.
Keşfetmeye Devam Edin
Hipoksi
Hipoksi
Hypoxia
Vücut dokularında ve özellikle beyinde oksijen seviyesinin fizyolojik gereksinimin altına düşmesi durumu.
İncele
Aklimatizasyon
Aklimatizasyon
Acclimatization
Bir organizmanın yeni çevresel koşullara veya iklimsel değişikliklere, özellikle fizyolojik tolerans kapasitesini artıracak şekilde uyum sağlaması süreci.
İncele
İntrakraniyal Basınç
İntrakraniyal Basınç
İntracranial Pressure (ICP)
Kafatası içinde yer alan beyin dokusu, beyin-omurilik sıvısı (BOS) ve kan hacminin oluşturduğu hidrostatik basınç.
İncele