Alternatif Davranışın Pekiştirilmesi
Reinforcement Of Alternative Behavior
Tanım
İstenmeyen bir davranışın pekiştireçten mahrum bırakılarak söndürülmesi ve bunun yerine adaptif, hedef odaklı bir alternatif davranışın ödüllendirilmesi süreci.
Örnek Vaka / Uygulama
Sınıf ortamında sürekli parmak kaldırmadan bağırarak dikkat çekmeye çalışan (istenmeyen davranış) 8 yaşındaki bir öğrenciye yönelik yapılan müdahalede, bağırarak kurduğu iletişim tamamen görmezden gelinir (sönme); ancak sadece el kaldırdığında öğretmeni tarafından pekiştirilir ve ödüllendirilir.
Derin Analiz
Edimsel koşullama ilkelerine dayanan bu prosedür, sönme (extinction) ve pozitif pekiştirme ilkelerinin eşzamanlı olarak işe koşulmasını gerektirir. Temel amaç, organizmanın aynı işlevsel sonuca (örneğin dikkat çekme veya kaçınma) maladaptif bir eylem yerine, sosyal açıdan kabul edilebilir veya nörolojik olarak daha işlevsel bir nötral yol izleyerek ulaşmasını sağlamaktır. Davranışçı müdahalelerde sinaptik plastisitenin ve yeni davranışsal paternlerin pekiştirme yoluyla miyelinlenmesini hızlandırarak sinir ağlarında kalıcı bir rekabet üstünlüğü sağlar.
Etimoloji
Latince 're-' (pekiştirme/tekrar) + 'fortis' (güçlü) ve Latince 'alternare' (değişmeli olmak) kelimelerinin davranışçı psikoloji literatüründe birleşmesiyle türetilmiştir.
Karıştırmayın
Uyuşmayan davranışın pekiştirilmesi (differential reinforcement of incompatible behavior - DRI) ile sıkça karıştırılır; DRI'da seçilen alternatif davranış fiziksel olarak hedef davranışla aynı anda yapılamazken, alternatif davranışın pekiştirilmesinde (DRA) böyle bir fiziksel dışlama zorunluluğu yoktur, hedef davranışla aynı işlevi gören başka bir eylem seçilir.
Keşfetmeye Devam Edin
Edimsel Koşullama
Edimsel Koşullama
Operant Conditioning
Bir davranışın ardından gelen sonuçların (ödül veya ceza), o davranışın ileride tekrarlanma olasılığını artırması veya azaltması sürecidir.
İncele
Sönme
Sönme
Extinction
Klasik veya edimsel koşullanmayla kazanılmış bir davranışın veya tepkinin, pekiştirecin veya koşulsuz uyarıcının sürekli olarak geri çekilmesi sonucunda zamanla zayıflaması ve ortadan kalkması süreci.
İncele