Anksiyete Fiksasyonu
Anxiety Fixation
Tanım
Psikanalitik kuramda, erken bir gelişim evresine ait anksiyete tepkisinin daha ileriki gelişim dönemlerine taşınması ve bu evrede sabitlenmesi durumudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Otuzlu yaşlarında başarılı bir yönetici olan Kaan, iş yerinde yöneticisiyle yaptığı sıradan bir performans değerlendirmesi sırasında aniden nefes darlığı yaşar, elleri titrer ve işten kovulacağını düşünerek ezici bir dehşete kapılır. Yapılan klinik değerlendirmede, bu aşırı tepkinin, erken çocukluk döneminde annesinin kısa süreli ayrılıklarında yaşadığı erken terk edilme anksiyetesinin güncel iş ortamına fiksasyon yoluyla aktarılması olduğu anlaşılır; Kaan, müdürünü otoriter ebeveyn, performans değerlendirmesini ise hayati bir tehlike olarak kodlamaktadır.
Derin Analiz
Psikodinamik ve gelişimsel psikoloji çerçevesinde ele alınan anksiyete fiksasyonu, bireyin yaşamının erken evrelerinde (örneğin oral, anal veya fallik dönem) maruz kaldığı yoğun kaygı uyandıran travmalar veya çözümlenmemiş çatışmalarla başa çıkmak için geliştirdiği savunma mekanizmalarının, olgunlaşma sürecine rağmen sonraki yaşantılara transfer edilmesini ifade eder. Ego, bu erken dönem kaygı kalıbını terk edemez ve bireyin güncel stres kaynaklarıyla karşılaşmasında dahi ilkel korku tepkilerini devreye sokar. Nörobiyolojik düzlemde, amigdala öncülüğündeki limbik sistemin erken dönem yaşantılar nedeniyle hiperaktif kalması ve prefrontal korteksin bu eski korku devrelerini modüle etmede yetersiz kalmasıyla ilişkilendirilebilir. Klinik pratikte bu durum, yetişkin bir bireyin çocuksu çaresizlik veya terk edilme korkularını güncel ilişkilerinde aynı yoğunlukla yeniden üretmesiyle gözlemlenir.
Etimoloji
Latince 'angere' (boğmak, sıkmak, daraltmak) kökünden türetilen 'anxietas' ile Latince 'figere' (sabitlemek, çivilemek) fiilinden gelen 'fixatio' kelimelerinin birleşiminden oluşmuştur.
Karıştırmayın
Regresyon (gerileme) ile sıklıkla karıştırılır; regresyon, bireyin halihazırda ulaştığı gelişmiş bir düzeyden stres karşısında daha önceki bir döneme geçici olarak 'geri dönmesini' ifade ederken, fiksasyon, gelişimin o erken aşamada takılıp kalmasını ve enerjinin bir kısmının orada kalıcı olarak kilitlenmesini tanımlar.
Keşfetmeye Devam Edin
Kardiyofobi
Kardiyofobi
Cardiophobia
Kalp fonksiyonlarına veya kalp hastası olmaya ya da geliştirmeye yönelik aşırı, irrasyonel ve kalıcı korku.
İncele
Felbamat
Felbamat
Felbamate
Epilepsi tedavisinde kullanılan, GABAerjik aktiviteyi artırıp glutamaterjik sistemleri inhibe eden antikonvülsan ajan.
İncele
Çatışma Çözümleme
Çatışma Çözümleme
Conflict Resolution
Bireyler veya gruplar arasındaki uyumsuzluk, sürtüşme ve anlaşmazlıkların uzlaşı, müzakere ve pazarlık gibi aktif stratejilerle azaltılması veya ortadan kaldırılması süreci.
İncele
Birincil Sahne
Birincil Sahne
Primal Scene
Çocuğun ebeveynleri arasındaki cinsel ilişkiyi veya baştan çıkarma anını gerçekte ya da fantezi düzeyinde ilk kez gözlemlemesi ve bunu bir şiddet eylemi olarak yorumlaması.
İncele