Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Anormallik

Abnormality

Tanım

Yapısal, işlevsel veya istatistiksel olarak kabul edilen normdan veya ortalamadan belirgin sapma gösteren durum veya kusur.

Örnek Vaka / Uygulama

Yirmi dört yaşındaki bir bireyin, akademik ve mesleki işlevselliğini tamamen yitirecek düzeyde, gerçeklikle bağı koparacak derecede işitsel ve görsel varsanı deneyimlemesi ve bu durumun toplumsal beklentilerin dışına çıkması klinik olarak anormallik çerçevesinde değerlendirilir.

Derin Analiz

Klinik psikoloji, psikiyatri ve istatistik bağlamında 'anormallik', nesnel bir standarttan sapmayı ifade ederken, bu sapmanın doğası disipline göre değişiklik gösterir. İstatistiksel yaklaşımda popülasyon ortalamasından iki standart sapma uzaklıkta yer alan değerler anormallik olarak kabul edilirken, klinik pratikte bu kavram işlevsellik kaybı, öznel sıkıntı (distress), toplumsal normlara uyumsuzluk ve tehlikelilik kriterleriyle (DSM-5 temel eksenleri doğrultusunda) değerlendirilir. Nörobiyolojik düzeyde ise genetik mutasyonlar, nörotransmitter düzensizlikleri veya yapısal beyin anomalileri bu sapmanın somatik zeminini oluşturabilir. Ancak psikopatolojide anormallik, değer yüklü veya indirgemeci bir yaklaşımla değil, adaptasyon kapasitesi ve homeostatik denge bozukluğu ekseninde ele alınır.

Etimoloji

Latince 'ab-' [uzaklaşma, -den yönelim] + 'norma' [kural, ölçü, marangoz gönyesi] sözcüklerinin birleşiminden türetilmiştir; kelime anlamı olarak 'kuraldan veya standart olandan sapma'yı ifade eder.

Karıştırmayın

Atipiklik (herhangi bir olumsuzluk barındırmayan istatistiksel nadirlik) ile psikopatoloji (işlevselliği bozan klinik durum) sıklıkla karıştırılır; her anormallik bir bozukluk değildir.