Bakım Veren Desteği
Caregiver Support
Tanım
Bağımsız yaşam süremeyen bir bireye bakım veren kişilerin yükünü hafifletmek ve tükenmişliği önlemek amacıyla sunulan profesyonel ve toplumsal yardım ağlarının bütünü.
Örnek Vaka / Uygulama
Alzheimer teşhisi konmuş eşine sekiz yıldır evde bakan 68 numaralı bireyin, uykusuzluk, anksiyete ve tahammülsüzlük şikayetleriyle başvurduğu klinikte, bakım verenin yükünü azaltmak için haftada iki gün kısa süreli bakım hizmeti (respite care) ve bakım veren destek grubuna yönlendirilmesi.
Derin Analiz
Bakım veren desteği, klinik psikoloji ve halk sağlığı disiplinlerinde, kronik hastalık, demans veya engellilik gibi durumlarda hasta yakınlarının maruz kaldığı kronik stres yükünü azaltmayı hedefler. Sürekli bakım verme süreci, HPA ekseni (hipotalamik-pituiter-adrenal eksen) üzerinden kronik kortizol salınımına, buna bağlı olarak bağışıklık fonksiyonlarında düşüşe ve major depresyon riski artışına yol açabilir. Bu nedenle molalı bakım (respite care), destek grupları, psikolojik danışmanlık ve beceri eğitimi gibi müdahaleler, bakım verenin fizyolojik ve psikolojik homeostazını korumada kritik bir koruyucu faktör olarak işlev görür.
Etimoloji
İngilizce 'care' (bakım, özen) + 'giver' (veren) kelimelerinin birleşiminden oluşan 'caregiver' ve 'support' (destek, yardım) sözcüklerinin Türkçeleştirilmiş karşılığıdır.
Karıştırmayın
Hasta rehabilitasyonu (odak noktası doğrudan hastanın işlevselliğini artırmaktır; bakım veren desteği ise doğrudan bakım yükünü taşıyan kişinin refahını hedefler).