Beklenti Anksiyetesi
Anticipatory Anxiety
Tanım
Olası olumsuz sonuçlar, tehlikeler veya sosyal değerlendirmeler barındıran gelecekteki bir durum ya da olay nedeniyle yaşanan yoğun endişe, kaygı ve buna eşlik eden somatik gerginlik durumudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Yarın iş yerinde sunum yapacak olan bir bireyin, günler öncesinden 'ya kekelersem, ya insanlar benimle alay ederse' düşünceleriyle uykusuzluk çekmesi, kalbinin hızla çarpması, avuçlarının terlemesi ve nihayetinde sunumdan tamamen kaçınması beklenti anksiyetesinin klasik bir klinik tablosudur.
Derin Analiz
Beklenti anksiyetesi, bilişsel süreçlerin (özellikle felaketleştirme ve olasılık yanlılığı) amigdala öncülüğündeki otonom sinir sistemi yanıtlarını tetiklemesiyle karakterizedir. Birey, henüz gerçekleşmemiş bir tehdidi zihinsel simülasyonlar yoluyla şimdiki zaman deneyimine taşır. Bu durum, özellikle panik bozuklukta merkezi bir rol oynar; kişi bir sonraki panik atağın ne zaman geleceğine dair kısır bir döngüye girer. Bu döngü, 'atak korkusu' (fear of fear) mekanizmasını besleyerek kaçınma davranışlarını pekiştirir veagorafobik kaçınmanın temel zeminini hazırlar.
Etimoloji
Latince 'anticipare' (önceden almak, önlem almak; ante 'ön' + capere 'almak') ve 'anxietas' (darlık, boğuntu, endişe) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Genel yaygın anksiyete bozukluğundaki (YYB) kronik ve serbest kaygıdan farklı olarak beklenti anksiyetesi, belirli ve yaklaşan bir olaya veya durumun sonucuna odaklıdır. Fobi ile karıştırılmamalıdır; fobiler mevcut nesne veya durumlara yöneliktir, beklenti anksiyetesi ise gelecekteki bir olasılığın zihinsel provasıyla tetiklenir.
Keşfetmeye Devam Edin
Felaketleştirme
Awfulize
Olayların veya kararların olumsuz sonuçlarını aşırı derecede abartma ve her durumun en kötü senaryoyla sonuçlanacağını varsayma eğilimi.
Kaçınma Davranışı
Avoidance Behavior
Bireyin hoş olmayan, acı veren veya tehdit edici durumlar, uyaranlar ve olaylarla karşılaşmaktan kaçınmasını ya da bunları önlemesini sağlayan her türlü eylem veya eylem dizisidir.